{"id":7703,"date":"2013-09-30T14:59:01","date_gmt":"2013-09-30T14:59:01","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=7703"},"modified":"2021-10-31T11:45:07","modified_gmt":"2021-10-31T11:45:07","slug":"podoboz-kl-auschwitz-w-brnie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2013\/09\/30\/podoboz-kl-auschwitz-w-brnie\/","title":{"rendered":"Podob\u00f3z KL Auschwitz w Brnie"},"content":{"rendered":"
\n

W dniu 4 pa\u017adziernika 2013 r. odby\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 ods\u0142oni\u0119cia Tablicy<\/span><\/a> Pami\u0119ci upami\u0119tniaj\u0105cej oko\u0142o 250 Polak\u00f3w wi\u0119zionych w podobozie o\u015bwi\u0119cimskim Br\u00fcnn na Morawach.<\/strong><\/p>\n

\"Uroczysto\u015b\u0107<\/a>
Uroczysto\u015b\u0107 rozpocz\u0105\u0142 okoliczno\u015bciowym wyst\u0105pieniem Karel Mikula, dyrektor Gimnazjum Biskupiego w Brnie <\/figcaption><\/figure>\n
\"Przed<\/a>
Przed os\u0142oni\u0119ciem tablicy pami\u0105tkowej przemawia Stefania Kozio\u0142, wiceprezes TOnO<\/figcaption><\/figure>\n

Uroczysto\u015b\u0107 przygotowa\u0142o Towarzystwo Opieki nad O\u015bwi\u0119cimiem przy wsparciu finansowym Fundacji Pami\u0119ci Ofiar Auschwitz-Birkenau oraz wsp\u00f3lpracy z\u00a0 Gimnazjum Katolickim w Brnie (Republika Czeska), w budynku kt\u00f3rego w latach 1943-1945 znajdowa\u0142 si\u0119 podob\u00f3z Br\u00fcnn.<\/p>\n

<\/p>\n

\"Podczas<\/a><\/p>\n

<\/a>Podczas uroczysto\u015bci z histori\u0105 podobozu w Brnie zebranych zapozna\u0142 Bohdan Pi\u0119tka z Muzeum Auschwitz-Birkenau, kt\u00f3rego wyst\u0105pienie na j\u0119zyk czeski t\u0142umaczy\u0142a Mark\u00e9ta Tardy P\u00e1ralowa – polonistka zatrudniona w Instytucie Slawistyki Uniwersytetu Masaryka w Brnie oraz prawnuczka Maximili\u00e1na Kolaji (1883-1966) \u2013 profesora Uniwersytetu Masaryka, jednego z tw\u00f3rc\u00f3w zak\u0142adu polonistyki na tym uniwersytecie, wybitnego spo\u0142ecznika i wielkiego przyjaciela Polski (m.in. za\u0142o\u017cyciel i prezes Klubu Czechos\u0142owacko-Polskiego w Brnie w latach 1925-1952).<\/p>\n

\"Modlitaw<\/a><\/p>\n

Generalny wikariusz diecezji brne\u0144skiej ksi\u0105dz kanonik Ji\u0159\u00ed Mikul\u00e1\u0161ek, w imieniu ordynariusza diecezji brne\u0144skiej ksi\u0119dza biskupa Vojt\u011bcha Cikrle, przekaza\u0142 pozdrowienia uczestnikom uroczysto\u015bci. Przed po\u015bwi\u0119ceniem tablicy odczytany zosta\u0142 fragmentu Ewangelii \u015bw. Jana o braku winy u skazanego na \u015bmier\u0107 Jezusa.<\/p>\n

\"Ods\u0142oni\u0119cie<\/a><\/p>\n

<\/a>Ods\u0142oni\u0119cia tablicy pami\u0105tkowej dokonali: Ryszard Machulik, urodzony w o\u015bwi\u0119cimskim obozie oraz Piotr Pawlina, spokrewniony z Eugeniuszem Niedojad\u0142o, wi\u0119\u017aniem KL Auschwitz, nr obozowy 213, kt\u00f3rego p\u00f3\u017aniej z O\u015bwi\u0119cimia niemieccy nazi\u015bci wywie\u017ali do podobozu Br\u00fcnn na Morawach. Asystowa\u0142y im cztery by\u0142e wi\u0119\u017aniarki niemieckich oboz\u00f3w karnych w Potulicach, \u0141odzi i na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku, kt\u00f3re aresztowano jako ma\u0142e dzieci w odwecie za dzia\u0142alno\u015b\u0107 rodzic\u00f3w w podziemiu antyhitlerowskim.<\/p>\n

\"Eugeniusz<\/a>
Eugeniusz Niedojad\u0142o, nie\u017cyj\u0105cy ju\u017c dzisiaj by\u0142y wi\u0119zie\u0144 KL Auschwitz-Br\u00fcnn<\/figcaption><\/figure>\n

W tej niecodziennej uroczysto\u015bci w Gimnazjum Katolickim w Brnie uczestniczy\u0142a tak\u017ce Anna Olszewska, konsul generalny RP w Ostrawie, kt\u00f3ra na temat tablicy powiedzia\u0142a: „Niech b\u0119dzie to pami\u0105tka, ale tak\u017ce ostrze\u017cenie przed nacjonalizmami i ideologiami g\u0142osz\u0105cymi nienawi\u015b\u0107”.<\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

\"Przemawia<\/a><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

\n
\n
Przemawia Anna Olszewska, konsul generalny RP w Ostrawie (z prawej)<\/dd>\n<\/dl>\n<\/div>\n

Szerzej odnios\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c do sprawy pr\u00f3b rewizji historii drugiej wojny \u015bwiatowej, czego przejawem w r\u00f3\u017cnych krajach s\u0105 m.in. publikacje prasowe, w kt\u00f3rych u\u017cywa si\u0119 skandalicznego okre\u015blenia \u201epolskie obozy koncentracyjne\u201d. W tym kontek\u015bcie \u00a0przedstawi\u0142a dzia\u0142ania podleg\u0142ej jej plac\u00f3wki maj\u0105ce na celu przeciwdzia\u0142anie u\u017cywaniu tego okre\u015blenia na terenie Republiki Czeskiej. Z\u0142o\u017cy\u0142a tak\u017ce serdeczne wyrazy podzi\u0119kowania wszystkim, kt\u00f3rzy ze strony polskiej i czeskiej przyczynili si\u0119 do ods\u0142oni\u0119cia tablicy pami\u0119ci w miejscu by\u0142ego podobozu Br\u00fcnn.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Na uroczysto\u015b\u0107 do Gimnazjum Biskupiego w Brnie przybyli dwoma autokarami z Polski, m.in. pracownicy i przewodnicy z Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwiecimiu. Uczniowie Gimnazjum Biskupiego w Brnie zaprezentowali przyby\u0142ym go\u015bciom okoliczno\u015bciowy program artystyczny, kt\u00f3rym u\u015bwietnili niezwyk\u0142\u0105 uroczysto\u015b\u0107 w swojej szkole.<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Pierwszym kierownikiem podobozu w Brnie by\u0142 esesman Gerhard Palitzsch, kt\u00f3ry wcze\u015bniej jako podoficer raportowy rozstrzela\u0142 w KL Auschwitz pod \u015acian\u0105 Strace\u0144 na dziedzi\u0144cu bloku nr 11 kilka tysi\u0119cy wi\u0119\u017ani\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie Polak\u00f3w.<\/em><\/p>\n

\"Gerhard<\/a><\/p>\n

Gerhard Palitzsch, \u00a0zgin\u0105\u0142 prawdopodobnie w grudniu\u00a0 1944 r.<\/p>\n

Siedemdziesi\u0105t lat temu, 4 pa\u017adziernika 1943 r., niemieccy nazi\u015bci za\u0142o\u017cyli w Brnie na Morawach podob\u00f3z KL Auschwitz – Br\u00fcnn. W celu upami\u0119tnienia tej rocznicy Towarzystwo Opieki nad O\u015bwi\u0119cimiem wyda\u0142o dwuj\u0119zyczn\u0105, po polsku i po czesku, okoliczno\u015bciow\u0105 publikacj\u0119, kt\u00f3rej autorami s\u0105 Bohdan Pi\u0119tka z Muzeum Auschwitz-Birkenau i Mark\u00e9ta Tardy P\u00e1ralova z Brna.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Podob\u00f3z Br\u00fcnn by\u0142 jednym z trzech podoboz\u00f3w KL Auschwitz utworzonych przez Niemc\u00f3w na okupowanych ziemiach czeskich. Jego powstanie wi\u0105za\u0142o si\u0119 z przeniesieniem Akademii Technicznej SS i Policji z Berlina do Brna, co nast\u0105pi\u0142o latem 1943 r. Na siedzib\u0119 Akademii wybrano budynek seminarium duchownego, znajduj\u0105cy si\u0119 w surowym stanie i wymagaj\u0105cy gruntownego remontu. Poniewa\u017c by\u0142o zapotrzebowanie na si\u0142\u0119 robocz\u0105, kierownictwo Akademii uzyska\u0142o zgod\u0119 na skierowanie do Brna wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W dniu 30 wrze\u015bnia 1943 r. przeznaczono w obozie o\u015bwi\u0119cimskim do transportu 251 wi\u0119\u017ani\u00f3w, prawie samych Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy p\u00f3\u017aniej pracowali przy adaptacji budynku Akademii na potrzeby SS. W tych robotach budowlanych uczestniczyli r\u00f3wnie\u017c Czesi \u2013 zar\u00f3wno pracownicy cywilni jak i wi\u0119\u017aniowie polityczni z Brna. Dzi\u0119ki ich pomocy, poza Boles\u0142awem Olszewskim, nr obozowy 18863, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 podczas ewakuacji podobozu w kwietniu 1945 r., nie by\u0142o w podobozie Br\u00fcnn ofiar \u015bmiertelnych.<\/p>\n

\"Boles\u0142aw<\/a>Boles\u0142aw Olszewski, zgin\u0105\u0142 w 1945 r.<\/p>\n

Po up\u0142ywie oko\u0142o trzech miesi\u0119cy wywieziono z powrotem do obozu macierzystego w O\u015bwi\u0119cimiu 100 wi\u0119\u017ani\u00f3w, kieruj\u0105c ich do podobozu KL Auschwitz – Jawischowitz w Jawiszowicach, gdzie zostali zatrudnieni w miejscowej kopalni w\u0119gla.<\/p>\n

Druga grupa wi\u0119\u017ani\u00f3w w liczbie 118 os\u00f3b zosta\u0142a przeniesiona z powrotem z Brna w maju 1944 r. do podobozu o\u015bwi\u0119cimskiego Buna (Monowitz), za\u0142o\u017conego przy zak\u0142adach IG Farbenindustrie w Monowicach.<\/p>\n

W Brnie pozosta\u0142o 28 wi\u0119\u017ani\u00f3w, kt\u00f3rych stan zwi\u0119kszy\u0142 si\u0119 p\u00f3\u017aniej o oko\u0142o 20 Polak\u00f3w, aresztowanych po wybuchu powstania warszawskiego. Na pocz\u0105tku 1945 r. z tego podobozu jeszcze 12 wi\u0119\u017ani\u00f3w przeniesiono do KL Buchenwald.<\/p>\n

W dniu 17 stycznia 1945 r. przebywa\u0142o w Brnie 36 wi\u0119\u017ani\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142o 32 Polak\u00f3w. Ewakuacja tego podobozu rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w kwietniu 1945 r. Po kilkunastu dniach poci\u0105g ewakuacyjny dotar\u0142 do G\u00f3rnej Austrii. W dniu 3 maja 1945 r., w pobli\u017cu miejscowo\u015bci Bergen ko\u0142o Salzburga, 35 wi\u0119\u017ani\u00f3w podobozu Br\u00fcnn doczeka\u0142o wyzwolenia przez wojska ameryka\u0144skie.<\/p>\n

Adam Cyra<\/p>\n

 <\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, dnia 5 pa\u017adziernika 2013 r.<\/em><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

<\/strong> <\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W dniu 4 pa\u017adziernika 2013 r. odby\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 ods\u0142oni\u0119cia Tablicy Pami\u0119ci upami\u0119tniaj\u0105cej oko\u0142o 250 Polak\u00f3w wi\u0119zionych w podobozie o\u015bwi\u0119cimskim Br\u00fcnn na Morawach. Uroczysto\u015b\u0107 przygotowa\u0142o Towarzystwo Opieki nad O\u015bwi\u0119cimiem przy wsparciu finansowym Fundacji Pami\u0119ci Ofiar Auschwitz-Birkenau oraz wsp\u00f3lpracy z\u00a0 Gimnazjum Katolickim w Brnie (Republika Czeska), w budynku kt\u00f3rego w latach 1943-1945 znajdowa\u0142 si\u0119 podob\u00f3z Br\u00fcnn.<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":7714,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[9],"tags":[521],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"W dniu 4 pa\u017adziernika 2013 r. odby\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 ods\u0142oni\u0119cia Tablicy Pami\u0119ci upami\u0119tniaj\u0105cej oko\u0142o 250 Polak\u00f3w wi\u0119zionych w podobozie o\u015bwi\u0119cimskim Br\u00fcnn na Morawach. Uroczysto\u015b\u0107 przygotowa\u0142o Towarzystwo Opieki nad O\u015bwi\u0119cimiem przy wsparciu finansowym Fundacji Pami\u0119ci Ofiar Auschwitz-Birkenau oraz wsp\u00f3lpracy z\u00a0 Gimnazjum Katolickim w Brnie (Republika Czeska), w budynku kt\u00f3rego w latach 1943-1945 znajdowa\u0142 si\u0119 podob\u00f3z Br\u00fcnn.","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7703"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7703"}],"version-history":[{"count":185,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7703\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35412,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7703\/revisions\/35412"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7714"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7703"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7703"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7703"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}