{"id":579,"date":"2010-02-15T05:45:16","date_gmt":"2010-02-15T05:45:16","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=579"},"modified":"2021-10-31T12:01:11","modified_gmt":"2021-10-31T12:01:11","slug":"pozostal-po-nim-slad","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2010\/02\/15\/pozostal-po-nim-slad\/","title":{"rendered":"Pozosta\u0142 po Nim \u015blad…"},"content":{"rendered":"
\n

Bernard \u015awierczyna przed egzekucj\u0105 wi\u0119ziony by\u0142 w podziemiach Bloku \u015amierci w celi nr 28. Na trzy dni przed \u015bmierci\u0105, na jej drzwiach napisa\u0142 o\u0142\u00f3wkiem: \u201eChcia\u0142em tylko by\u0107 cz\u0142owiekiem, nie bezduszn\u0105 sk\u0142adni\u0105 cyfr. Byt sw\u00f3j z przysz\u0142ym zwi\u0105za\u0107 wiekiem, dziej\u00f3w przysz\u0142ych pozna\u0107 szyfr. Zdrad\u0105 przemoc mnie pojma\u0142a i zamkn\u0119\u0142a po\u015br\u00f3d krat, lecz honoru nie z\u0142ama\u0142a, nawet go nie z\u0142amie kat\u201d. Ni\u017cej napis w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim, dos\u0142ownie przytoczony: \u201eQuia pulchris est pro Patria mori\u201d, data: 27 grudzie\u0144 1944 r. i podpis: Bernd. \u015awiercz.<\/strong><\/p>\n

\"Bernard<\/a>
Bernard \u015awierczyna<\/figcaption><\/figure>\n

Dzieci\u0144stwo i m\u0142odo\u015b\u0107<\/strong><\/p>\n

Bernard \u015awierczyna urodzi\u0142 si\u0119 23 lutego 1914 r. w Chropaczowie ko\u0142o \u015awi\u0119toch\u0142owic. Pochodzi\u0142 z rodziny o powsta\u0144czych tradycjach. Jego ojciec \u2013 Piotr \u015awierczyna \u2013 by\u0142 uczestnikiem trzech powsta\u0144 \u015bl\u0105skich. W 1923 r. rodzina \u015awierczyn\u00f3w opu\u015bci\u0142a Chropacz\u00f3w i przenios\u0142a si\u0119 do Mys\u0142owic.<\/p>\n

Bernard uko\u0144czy\u0142 Pa\u0144stwowe Gimnazjum M\u0119skie im. Tadeusza Ko\u015bciuszki w Mys\u0142owicach, uzyskuj\u0105c w 1935 r. \u015bwiadectwo dojrza\u0142o\u015bci z wynikiem dobrym. Nast\u0119pnie zosta\u0142 powo\u0142any na kurs podchor\u0105\u017cych rezerwy 26. Dywizji Piechoty w Skierniewicach, kt\u00f3ry uko\u0144czy\u0142 w czasie od 20 wrze\u015bnia 1935 r. do 30 maja 1936 r. Po przeniesieniu do rezerwy podj\u0105\u0142 prac\u0119 w Urz\u0119dzie Wojew\u00f3dzkim \u015al\u0105skim w Katowicach, studiuj\u0105c r\u00f3wnocze\u015bnie zaocznie prawo na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim w Krakowie.<\/p>\n

Wojna 1939 r., dzia\u0142alno\u015b\u0107 w konspiracji i aresztowanie<\/strong><\/p>\n

Bernard \u015awierczyna jako podporucznik rezerwy zosta\u0142 zmobilizowany 28 sierpnia w 1939 r. i bra\u0142 udzia\u0142 w kampanii wrze\u015bniowej. Po jej zako\u0144czeniu powr\u00f3ci\u0142 do Mys\u0142owic, gdzie mieszka\u0142a jego \u017cona Adelajda, z kt\u00f3r\u0105 zawar\u0142 zwi\u0105zek ma\u0142\u017ce\u0144ski tu\u017c przed wybuchem drugiej wojny \u015bwiatowej. Ponownie podj\u0105\u0142 prac\u0119 w Urz\u0119dzie Wojew\u00f3dzkim w Katowicach, lecz wkr\u00f3tce aresztowano go i osadzono w obozie dla je\u0144c\u00f3w wojennych w \u0141ambinowicach, sk\u0105d zosta\u0142 zwolniony jako \u015al\u0105zak 23 grudnia 1939 r. Obawiaj\u0105c si\u0119 powt\u00f3rnego aresztowania, wyjecha\u0142 do Krakowa.<\/p>\n

Jego znajomy z Mys\u0142owic \u2013 J\u00f3zef Szewczyk \u2013 tak relacjonowa\u0142 przebieg dalszych zdarze\u0144:<\/p>\n

\n

Bernard \u015awierczyna zamieszka\u0142 w Krakowie. S\u0105dzi\u0142, \u017ce tak b\u0119dzie lepiej ze wzgl\u0119du na w\u0142asne bezpiecze\u0144stwo i panuj\u0105cy na \u015al\u0105sku terror. Ale w Mys\u0142owicach mieszka\u0142a nadal jego \u017cona, kt\u00f3ra spodziewa\u0142a si\u0119 rozwi\u0105zania. Bernard chcia\u0142 by\u0107 przy niej w tym okresie, dlatego te\u017c musia\u0142 uzyska\u0107 od w\u0142adz hitlerowskich oficjalne zezwolenie upowa\u017cniaj\u0105ce do przekroczenia granicy Generalnej Guberni. W tym celu uda\u0142 si\u0119 w Krakowie do biura paszportowego, mieszcz\u0105cego si\u0119 w gmachu gestapo przy ul. Pomorskiej, w kt\u00f3rym pracowa\u0142a Maria Pozimska, dobra znajoma Bernarda. Oboje wychowywali si\u0119 od dziecka w tym samym domu w Mys\u0142owicach, nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce Bernard mia\u0142 nadziej\u0119 na uzyskanie pomocy. Dozna\u0142 zawodu i rozczarowania, a przebieg rozmowy w spos\u00f3b niedwuznaczny udowodni\u0142, kim by\u0142a w rzeczywisto\u015bci Maria Pozimska, kt\u00f3ra nie tylko odm\u00f3wi\u0142a pomocy, ale i grozi\u0142a, \u017ce on nigdy nie powr\u00f3ci do Mys\u0142owic (…). Bernard wychodz\u0105c powiedzia\u0142 do Marii: S\u0142uchaj Mitzi \u2013 tak zdrobniale zwracano si\u0119 do Pozimskiej – wojna jeszcze si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a. I wyszed\u0142. Po paru minutach podjecha\u0142 samoch\u00f3d, z kt\u00f3rego wyskoczyli gestapowcy i aresztowali Bernarda (…). Po tym wydarzeniu jego \u017cona osobi\u015bcie rozmawia\u0142a z Mari\u0105 Pozimsk\u0105 w Krakowie, kt\u00f3ra najspokojniej w \u015bwiecie powiedzia\u0142a jej: Urodzisz syna, zast\u0105pi ci Bernarda, ale Bernard ju\u017c nigdy wi\u0119cej do Mys\u0142owic nie wr\u00f3ci.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

Uwi\u0119zienie w KL Auschwitz i obozowa konspiracja<\/strong><\/p>\n

12 wrze\u015bnia 1940 r. urodzi\u0142 si\u0119 syn Bernarda \u015awierczyny \u2013 Felicjan. On sam przebywa\u0142 ju\u017c w tym czasie w KL Auschwitz, gdzie osadzono go 18 lipca 1940 r. W obozie otrzyma\u0142 numer 1393.<\/p>\n

W lutym 1941 r. zosta\u0142 utworzony w obozie o\u015bwi\u0119cimskim przez pp\u0142k. Kazimierza Rawicza Zwi\u0105zek Walki Zbrojnej (ZWZ). Jednym z cz\u0142onk\u00f3w kierownictwa nowo powsta\u0142ej organizacji by\u0142 Bernard \u015awierczyna. Rozpocz\u0105\u0142 on wkr\u00f3tce aktywn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 w konspiracji obozowej, kt\u00f3ra dzia\u0142a\u0142a w szczeg\u00f3lnie niebezpiecznych warunkach, znacznie trudniejszych ni\u017c na wolno\u015bci.<\/p>\n

W 1943 r. hitlerowcy przeprowadzili w obozie o\u015bwi\u0119cimskim szereg akcji skierowanych przeciwko konspiracji wi\u0119\u017ani\u00f3w, w wyniku kt\u00f3rych zosta\u0142o rozbite kierownictwo wojskowe ZWZ\/AK. W zbiorowych egzekucjach zgin\u0119\u0142o kilkudziesi\u0119ciu dzia\u0142aczy wojskowych i politycznych.<\/p>\n

Krwawe represje stosowane przez w\u0142adze SS nie osi\u0105gn\u0119\u0142y jednak zamierzonego celu. Armia Krajowa nadal dzia\u0142a\u0142o w obozie, a jej czo\u0142owym przyw\u00f3dc\u0105 sta\u0142 si\u0119 obecnie Bernard \u015awierczyna.<\/p>\n

W 1944 r. my\u015blano o wznieceniu w obozie og\u00f3lnego powstania, kt\u00f3re mia\u0142o doprowadzi\u0107 do uwolnienia wi\u0119\u017ani\u00f3w. Powo\u0142ano w tym celu wsp\u00f3ln\u0105 Rad\u0119 Wojskow\u0105 O\u015bwi\u0119cim, sk\u0142adaj\u0105c\u0105 si\u0119 przewa\u017cnie z oficer\u00f3w r\u00f3\u017cnych narodowo\u015bci wi\u0119zionych w KL Auschwitz. W jej sk\u0142ad wszed\u0142 Bernard \u015awierczyna i za jego po\u015brednictwem nawi\u0105zano kontakt z dow\u00f3dztwem Okr\u0119gu \u015al\u0105skiego AK, informuj\u0105c w grypsach wysy\u0142anych z obozu o nastrojach panuj\u0105cych w\u015br\u00f3d wi\u0119\u017ani\u00f3w i za\u0142ogi SS. W ten spos\u00f3b, tworz\u0105c Rad\u0119 Wojskow\u0105 O\u015bwi\u0119cim i nawi\u0105zuj\u0105c rozleg\u0142y kontakt z przyobozowym ruchem oporu, chciano przeciwdzia\u0142a\u0107 gro\u017abie zag\u0142ady. Obawiano si\u0119 bowiem, \u017ce esesmani z KL Auschwitz, pod wp\u0142ywem wie\u015bci o wyzwoleniu obozu na Majdanku w lipcu 1944 r. b\u0119d\u0105 chcieli zatrze\u0107 \u015blady zbrodni i wymorduj\u0105 przed opuszczeniem obozu o\u015bwi\u0119cimskiego wszystkich wi\u0119\u017ani\u00f3w oraz spowoduj\u0105 zniszczenie obiekt\u00f3w \u015bwiadcz\u0105cych o jego istnieniu.<\/p>\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Rady Wojskowej O\u015bwi\u0119cim niew\u0105tpliwie przyczyni\u0142a si\u0119 do zaniechania przez za\u0142og\u0119 SS realizacji plan\u00f3w zag\u0142ady obozu. W tej dzia\u0142alno\u015bci obozowego ruchu oporu wybitn\u0105 rol\u0119 odegra\u0142 Bernard \u015awierczyna, o czym mi\u0119dzy innymi \u015bwiadcz\u0105 pisane jego r\u0119k\u0105 grypsy, przechowywane dzisiaj w Archiwum Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu.<\/p>\n

Nieudana ucieczka w dniu 27 pa\u017adziernika 1944 r.<\/strong><\/p>\n

Dla Bernarda \u015awierczyny dzia\u0142alno\u015b\u0107 ta zako\u0144czy\u0142a si\u0119 tragicznie. W dniu 27 pa\u017adziernika 1944 r. zdecydowa\u0142 si\u0119 on na udzia\u0142 w brawurowej i bardzo niebezpiecznej ucieczce. Uczestniczy\u0142o w niej pi\u0119ciu cz\u0142onk\u00f3w organizacji ruchu oporu, a jej powodzenie i rozg\u0142os mia\u0142y \u015bwiadczy\u0107 o sile obozowej konspiracji oraz wp\u0142yn\u0105\u0107 ujemnie na nastroje w\u015br\u00f3d esesma\u0144skiej za\u0142ogi.<\/p>\n

W plan ucieczki by\u0142 wtajemniczony, obok zaufanego esesmana Franka – za du\u017c\u0105 op\u0142at\u0105 w z\u0142ocie i dolarach \u2013 kierowca SS \u2013 Rottenf\u00fchrer Johann Roth. Bernard \u015awierczyna jako zatrudniony w \u201eBekleidungskammer\u201d, gdzie sortowano odzie\u017c i bielizn\u0119, cz\u0119sto wyje\u017cd\u017ca\u0142 do pralni w Bielsku. S\u0105dzi\u0142, \u017ce po ukryciu si\u0119 w wyje\u017cd\u017caj\u0105cym z obozu z brudn\u0105 odzie\u017c\u0105 samochodzie, \u0142atwo b\u0119dzie mo\u017cna odzyska\u0107 wolno\u015b\u0107.<\/p>\n

O terminie ucieczki powiadomieni byli cz\u0142onkowie oddzia\u0142u partyzanckiego AK \u201eSosienki\u201d, kt\u00f3rzy w podo\u015bwi\u0119cimskiej miejscowo\u015bci \u0141\u0119ki-Zasole mieli przej\u0105\u0107 uciekinier\u00f3w.<\/p>\n

Niestety przekupiony kierowca \u2013 wspomniany Johann Roth – okaza\u0142 si\u0119 zdrajc\u0105. Prowadzony przez niego samoch\u00f3d z ukrytymi w jego wn\u0119trzu uciekinierami zatrzyma\u0142 si\u0119 przed blokiem nr 11, zwanym Blokiem \u015amierci. Aresztowani za\u017cyli trucizn\u0119, w wyniku czego zmarli Polacy: Zbigniew Raynoch (nr 60746) i Czes\u0142aw Duzel (3702). Natomiast Bernard \u015awierczyna wraz z Piotrem Pi\u0105tym (nr 130380) i Austriakiem o nazwisku Ernst Burger (23850) zostali osadzeni w podziemiach tego bloku, gdzie wkr\u00f3tce znale\u017ali si\u0119 r\u00f3wnie\u017c dwaj inni Austriacy, wi\u0119zieni w KL Auschwitz: Rudolf Friemel (25173) i Ludwig Vesely (38169). Zdrajca Roth o\u015bwiadczy\u0142 bowiem, \u017ce byli oni wsp\u00f3\u0142organizatorami ucieczki.<\/p>\n

Natychmiast po jego zeznaniach esesmani przeprowadzili ob\u0142aw\u0119 w \u0141\u0119kach-Zasolu, w czasie kt\u00f3rej zosta\u0142 zastrzelony Konstanty Jagie\u0142\u0142o (4007), jeden z wcze\u015bniejszych uciekinier\u00f3w z obozu, oczekuj\u0105cy jako partyzant w tym dniu na przej\u0119cie zbieg\u00f3w.<\/p>\n

Aresztowano w\u00f3wczas tak\u017ce Kazimierz Ptasi\u0144skiego, dzia\u0142acza przyobozowego ruchu oporu, kt\u00f3remu wkr\u00f3tce uda\u0142o si\u0119 zbiec z miejskiego aresztu gestapo w O\u015bwi\u0119cimiu. Kazimierz Ptasi\u0144ski, ma obecnie 89 lat, mieszka w Libi\u0105\u017cu.<\/p>\n

Esesman Roth zosta\u0142 w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b wyr\u00f3\u017cniony za zdrad\u0119. Nagrod\u0105 by\u0142a fotografia szefa WVHA (G\u0142\u00f3wnego Urz\u0119du Gospodarczo-Administracyjnego), Oswalda Pohla, z jego w\u0142asnor\u0119czn\u0105 dedykacj\u0105. Stanowi\u0142o to dow\u00f3d, jak wielk\u0105 wag\u0119 przywi\u0105zywa\u0142o kierownictwo oboz\u00f3w koncentracyjnych do uniemo\u017cliwienia tej ucieczki.<\/p>\n

Egzekucja w dniu 30 grudnia 1944 r.<\/strong><\/p>\n

Osadzonych w podziemiach Bloku \u015amierci pi\u0119ciu cz\u0142onk\u00f3w obozowej konspiracji, kt\u00f3rzy w ci\u0105gu kilkutygodniowego \u015bledztwa nikogo nie zdradzili i swoimi zeznaniami nie przyczynili si\u0119 do dalszych aresztowa\u0144, powieszono po apelu wieczornym 30 grudnia 1944 r. na placu przed kuchni\u0105 obozow\u0105. Przed \u015bmierci\u0105 wznosili oni okrzyki w j\u0119zyku niemieckim i polskim: \u201ePrecz z Hitlerem!\u201d, \u201eDzi\u015b my, jutro wy!\u201d, \u201eNiech \u017cyje Polska!\u201d.<\/p>\n

Straconych w\u00f3wczas Bernard \u015awierczyna by\u0142 jednym z tw\u00f3rc\u00f3w wojskowej organizacji konspiracyjnej w\u015br\u00f3d wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz, najaktywniejszym jej dzia\u0142aczem oraz g\u0142\u00f3wnym \u0142\u0105cznikiem mi\u0119dzy Rad\u0105 Wojskow\u0105 O\u015bwi\u0119cim, a dow\u00f3dztwem Okr\u0119gu \u015al\u0105skiego AK.<\/p>\n

Pomieszczenie w bloku nr 27<\/strong><\/p>\n

Na terenie Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu w bloku nr 27 zachowany jest w stanie nienaruszonym wystr\u00f3j ma\u0142ego pomieszczenia, w kt\u00f3rym kiedy\u015b Bernard \u015awierczyna przebywa\u0142 jako wi\u0119zie\u0144 nr 1393, pe\u0142ni\u0105c funkcj\u0119 pisarza dru\u017cyny roboczej \u201eBekleidungskammer\u201d. Po wojnie umieszczono w nim tablic\u0119 pami\u0105tkow\u0105 wraz z jego zdj\u0119ciem.<\/p>\n

Zgin\u0105\u0142 w ostatniej egzekucji przeprowadzonej w obozie macierzystym w O\u015bwi\u0119cimiu, gdy wolno\u015b\u0107 by\u0142a ju\u017c tak blisko. W nieca\u0142y miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej, 27 stycznia 1945 r., oddzia\u0142y Armii Czerwonej wyzwoli\u0142y KL Auschwitz.<\/p>\n

Dzia\u0142aj\u0105c w konspiracji obozowej Bernard \u015awierczyna pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 pseudonimami \u201eBenek\u201d i \u201eMaks\u201d. Po wojnie zosta\u0142 odznaczony Srebrnym Krzy\u017cem Orderu Virtuti Militari, \u015al\u0105skim Krzy\u017cem Powsta\u0144czym i Krzy\u017cem O\u015bwi\u0119cimskim. Jego imi\u0119 nosz\u0105 dzisiaj ulice w \u015awi\u0119toch\u0142owicach i Mys\u0142owicach oraz jedna ze szk\u00f3\u0142 podstawowych w tym ostatnim mie\u015bcie.<\/p>\n

Bajka z KL Auschwitz<\/strong><\/p>\n

Pozosta\u0142 po Nim, obok wspomnianego na pocz\u0105tku tekstu napisu na drzwiach celi nr 28, jeszcze jedna niezwyk\u0142a pami\u0105tka w postaci ilustrowanej bajki, kt\u00f3r\u0105 Bernard \u015awierczyna potajemnie wys\u0142a\u0142 z KL Auschwitz do Mys\u0142owic swojemu kilkuletniemu synowi Felicjanowi.<\/p>\n

Takich bajek wi\u0119\u017aniowie z obozu dla swoich dzieci wys\u0142ali kilka. Autorem lub t\u0142umaczem wi\u0119kszo\u015bci tekst\u00f3w tych bajek jest nie\u017cyj\u0105cy ju\u017c Stanis\u0142aw B\u0119\u0107. Rysowaniem i kolorowaniem obrazk\u00f3w we wszystkich tych bajkach zajmowali si\u0119 ju\u017c inni wi\u0119\u017aniowie m.in. Jerzy Adam Brandhuber, kt\u00f3ry wiele lat po wojnie pracowa\u0142 jako kustosz w Pa\u0144stwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu.<\/p>\n

Bernard \u015awierczyna wys\u0142a\u0142 swojemu synkowi \u201eBajk\u0119 o zaj\u0105czku, lisie i kogutku\u201d, kt\u00f3rej t\u0142umaczenia z j\u0119zyka czeskiego dokona\u0142 wspomniany Stanis\u0142aw B\u0119\u0107 przy pomocy wi\u0119\u017ani\u00f3w czeskich. Tre\u015b\u0107 bajki dotyczy k\u0142opot\u00f3w zaj\u0105czka ze z\u0142ym lisem, kt\u00f3ry podst\u0119pnie zaj\u0105\u0142 jego dom. Wszyscy si\u0119 go bali \u2013 psy, nied\u017awied\u017a i byk \u2013 i dopiero spryt koguta sprawi\u0142, \u017ce lis, by si\u0119 ratowa\u0107, musia\u0142 ucieka\u0107. Opisane w bajce perypetie zaj\u0105ca i konsekwencje z\u0142ego zachowania lisa kr\u00f3tko i dosadnie okre\u015bla jedno zdanie: \u201eTak to \u0142otrom zwykle bywa, gdy cudzego si\u0119 zachciewa\u201d. Wi\u0119\u017aniowie odczytywali je jako zapowied\u017a wolno\u015bci i zas\u0142u\u017conej kary dla ich kat\u00f3w.<\/p>\n

Bernard \u015awierczyna, kt\u00f3ry ju\u017c przed wojn\u0105 du\u017co pisa\u0142 i publikowa\u0142 na \u0142amach czasopism wydawanych na \u015al\u0105sku oraz by\u0142 autorem s\u0142uchowisk radiowych, dodatkowo powy\u017csz\u0105 bajk\u0119 opatrzy\u0142 dedykacj\u0105 dla syna Felicjana, kt\u00f3ra warto przytoczy\u0107 w ca\u0142o\u015bci:<\/p>\n

Tak zako\u0144czy\u0142 dziadzio bajk\u0119,<\/span>
\n Nabijaj\u0105c zgas\u0142\u0105 fajk\u0119.<\/span>
\n Ja za\u015b synu m\u00f3j kochany \u2013<\/span>
\n Ojciec Tw\u00f3j, Tobie nieznany<\/span>
\n Ku nauce i przestrodze<\/span>
\n Dalej my\u015bli puszczam wodze<\/span>
\n Ju\u017c min\u0119\u0142y letnie skwary<\/span>
\n I deszcz ch\u0142odny m\u017cy od czasu,<\/span>
\n Az tu nagle niby czary<\/span>
\n Chytry lis wypada z lasu.<\/span>
\n W pierwszej chwili zd\u0119bia\u0142 zaj\u0105c,<\/span>
\n Widz\u0105c \u015bmiertelnego wroga,<\/span>
\n D\u0142ugo si\u0119 nie namy\u015blaj\u0105c<\/span>
\n Uciek\u0142, k\u0119dy w pola droga<\/span>
\n Wiedzie. Lis za\u015b z\u0142y i g\u0142odny<\/span>
\n Skoczy\u0142 i zdusi\u0142 koguta<\/span>
\n Potem, jako w\u0142adca godny<\/span>
\n Bo mu pier\u015b rozsadza buta<\/span>
\n Obj\u0105\u0142 domek w posiadanie.<\/span>
\n Wiele w\u00f3d wch\u0142on\u0119\u0142o morze,<\/span>
\n Jak do dzi\u015b od tamtej pory.<\/span>
\n Zaj\u0105c mieszka w polu, w borze<\/span>
\n Wyrzucony z domku z kory.<\/span>
\n Z tej bajki dla ci\u0119 nauka,<\/span>
\n \u017be kto tch\u00f3rzem jest podszyty<\/span>
\n I pomocy drugich szuka,<\/span>
\n Zawsze b\u0119dzie szat\u0105 kryty<\/span>
\n N\u0119dzy i \u017cy\u0142 bez imienia,<\/span>
\n Lub z imieniem \u2013 zapomnienia \u2013<\/span>
\n Tobie \u2013 Felicjanie \u2013<\/span>
\n W dniu urodzin Twej Matki<\/span>
\n Po\u015bwi\u0119ca Ojciec<\/span><\/p><\/blockquote>\n

Wspomnian\u0105 bajk\u0119 wraz z przytoczona powy\u017cej dedykacj\u0105 uda\u0142o mi si\u0119 pozyska\u0107 dla Muzeum w grudniu 1996 r. od Felicjana \u015awierczyny, kt\u00f3ry obecnie mieszka w Mys\u0142owicach.<\/p>\n

W nast\u0119pnym roku \u201eBajka o zaj\u0105czku, lisie i kogutku\u201d zosta\u0142a zaprezentowana w du\u017cej sali kinowej Muzeum, w formie przedstawienia teatralnego, przygotowanego przez uczni\u00f3w Szko\u0142y Podstawowej w Rajsku, przebranych w stroje zwierz\u0105t wyst\u0119puj\u0105cych w tej bajce. To przedstawienie odby\u0142o si\u0119 podczas okoliczno\u015bciowej uroczysto\u015bci, zorganizowanej przy wsp\u00f3\u0142pracy Muzeum przez Towarzystwo Opieki nad O\u015bwi\u0119cimiem. Na sali jako widz by\u0142 obecny Felicjan \u015awierczyna, kt\u00f3remu po raz pierwszy t\u0105 bajk\u0119 czyta\u0142a matka Adelajda, po potajemnym otrzymaniu jej z obozu od ojca Bernarda, kiedy mia\u0142 niespe\u0142na cztery lata.<\/p>\n

Reprint tej bajki wraz z sze\u015bcioma innymi obozowymi bajkami wyda\u0142o obecnie Muzeum Auschwitz-Birkenau pod tytu\u0142em \u201eBajki z Auschwitz\u201d. Wi\u0119cej na temat ich powstania mo\u017cna przeczyta\u0107 w opracowaniu Jadwigi Kulaszy, zatytu\u0142owanym \u201eO pisaniu i \u201ewydawaniu\u201d bajek w KL Auschwitz\u201d, opublikowanym w \u201eZeszytach O\u015bwi\u0119cimskich\u201d nr 23 z 2002 r.<\/p>\n

Adam Cyra<\/strong>
\nO\u015bwi\u0119cim, 15 lutego 2010 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Bernard \u015awierczyna przed egzekucj\u0105 wi\u0119ziony by\u0142 w podziemiach Bloku \u015amierci w celi nr 28. Na trzy dni przed \u015bmierci\u0105, na jej drzwiach napisa\u0142 o\u0142\u00f3wkiem: \u201eChcia\u0142em tylko by\u0107 cz\u0142owiekiem, nie bezduszn\u0105 sk\u0142adni\u0105 cyfr. Byt sw\u00f3j z przysz\u0142ym zwi\u0105za\u0107 wiekiem, dziej\u00f3w przysz\u0142ych pozna\u0107 szyfr. Zdrad\u0105 przemoc mnie pojma\u0142a i zamkn\u0119\u0142a po\u015br\u00f3d krat, lecz honoru nie z\u0142ama\u0142a, nawet …<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":580,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[9,639],"tags":[17,235,4,236],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/01\/Bernard-\u015awierczyna.jpeg",432,640,false],"thumbnail":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/01\/Bernard-\u015awierczyna-150x150.jpg",96,96,true],"medium":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/01\/Bernard-\u015awierczyna-202x300.jpg",101,150,true],"medium_large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/01\/Bernard-\u015awierczyna.jpeg",432,640,false],"large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/01\/Bernard-\u015awierczyna.jpeg",203,300,false],"1536x1536":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/01\/Bernard-\u015awierczyna.jpeg",432,640,false],"2048x2048":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/01\/Bernard-\u015awierczyna.jpeg",432,640,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Bernard \u015awierczyna przed egzekucj\u0105 wi\u0119ziony by\u0142 w podziemiach Bloku \u015amierci w celi nr 28. Na trzy dni przed \u015bmierci\u0105, na jej drzwiach napisa\u0142 o\u0142\u00f3wkiem: \u201eChcia\u0142em tylko by\u0107 cz\u0142owiekiem, nie bezduszn\u0105 sk\u0142adni\u0105 cyfr. Byt sw\u00f3j z przysz\u0142ym zwi\u0105za\u0107 wiekiem, dziej\u00f3w przysz\u0142ych pozna\u0107 szyfr. Zdrad\u0105 przemoc mnie pojma\u0142a i zamkn\u0119\u0142a po\u015br\u00f3d krat, lecz honoru nie z\u0142ama\u0142a, nawet…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/579"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=579"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/579\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35529,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/579\/revisions\/35529"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/580"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=579"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=579"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=579"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}