{"id":570,"date":"2009-04-29T05:35:10","date_gmt":"2009-04-29T04:35:10","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=570"},"modified":"2021-10-17T11:34:35","modified_gmt":"2021-10-17T11:34:35","slug":"zyciorysy-z-kartki-papieru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2009\/04\/29\/zyciorysy-z-kartki-papieru\/","title":{"rendered":"\u017byciorysy z kartki papieru"},"content":{"rendered":"
\n

Pracownicy Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu znaj\u0105 ju\u017c autora napisu na kartce, kt\u00f3ra zosta\u0142a zabetonowana w zakorkowanej butelce przez wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz na terenie dzisiejszej Pa\u0144stwowej Wy\u017cszej Szko\u0142y Zawodowej w O\u015bwi\u0119cimiu. Sta\u0142o si\u0119 to mo\u017cliwe dzi\u0119ki informacjom przekazanym przez Iwon\u0119 Maciejewsk\u0105 z Bydgoszczy.<\/strong><\/p>\n

\"\u017byciorysy<\/a>
\u017byciorysy z kartki papieru. Fot. Jaros\u0142aw Praszkiewicz<\/figcaption><\/figure>\n

Warto przypomnie\u0107, \u017ce do niecodziennego znaleziska dosz\u0142o 20 kwietnia 2009 r. Odkrycie zosta\u0142o dokonane podczas prac wyburzeniowych prowadzonych w drugim budynku Pa\u0144stwowej Wy\u017cszej Szko\u0142y Zawodowej, kt\u00f3ry jest obecnie remontowany na potrzeby o\u015bwi\u0119cimskiej uczelni.<\/p>\n

\"\u017byciorysy<\/a>
\u017byciorysy z kartki papieru. Fot. Jaros\u0142aw Praszkiewicz<\/figcaption><\/figure>\n

Autorem napisu jest Bronis\u0142aw Jankowiak, ur. 5 lutego 1926 r., pochodz\u0105cy z Poznania, kt\u00f3ry 20 wrze\u015bnia 1944 r., podczas prac przy budowie w tym budynku schronu przeciwlotniczego dla esesman\u00f3w, napisa\u0142 na kartce, stanowi\u0105cej fragment papierowego worka po cemencie, numery obozowe i nazwiska siedmiu wi\u0119\u017ani\u00f3w, buduj\u0105cych ten schron. Wymieni\u0142 w\u015br\u00f3d nich r\u00f3wnie\u017c sw\u00f3j numer i nazwisko: \u201eNo 121313 Jankowiak Bronis\u0142aw z Poznania\u201d. Wspomniana Iwona Maciejewska rozpozna\u0142a charakter jego pisma.<\/p>\n

Bronis\u0142aw Jankowiak zosta\u0142 aresztowany przez niemieckich nazist\u00f3w w Poznaniu na skutek s\u0105siedzkiegogo donosu jakoby by\u0142 pochodzenia \u017cydowskiego. W dniu 11 maja 1943 r., przywieziono go do KL Auschwitz, gdzie otrzyma\u0142 numer 121313. W obozie by\u0142 oznaczony jako Polak. Pod koniec istnienia KL Auschwitz zosta\u0142 ewakuowany do jednego z tych trzech niemieckich oboz\u00f3w: Sachsenhausen, Buchenwald lub Ravensb\u00fcck, sk\u0105d w kwietniu 1945 r., dzi\u0119ki staraniom hrabiego Folke Bernardotte, przewodnicz\u0105cego Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca wraz z innymi wi\u0119\u017aniami i wi\u0119\u017aniarkami r\u00f3\u017cnych narodowo\u015bci zosta\u0142 wys\u0142any po uwolnieniu na leczenie do Szwecji. Tam pozna\u0142 by\u0142\u0105 wi\u0119\u017aniark\u0119 KL Auschwitz, Mari\u0119 Czernak (nr 45072), a potem Ravensbr\u00fcck, z kt\u00f3r\u0105 p\u00f3\u017aniej o\u017ceni\u0142 si\u0119. Zamieszkali w tym kraju i do Polski ju\u017c nigdy nie wr\u00f3cili. Bronis\u0142aw Jankowiak zmar\u0142 21 czerwca 1997 r., a jego \u017cona Maria, kt\u00f3ra by\u0142a Polk\u0105, zmar\u0142a 24 listopada 1999 r., maj\u0105c 73 lata. Ich dzieci i wnukowie podobno nie m\u00f3wi\u0105 ju\u017c po polsku. Mieszkaj\u0105 w Szwecji. Mo\u017cna z nimi porozumie\u0107 si\u0119 po szwedzku lub po angielsku.<\/p>\n

\"\u017byciorysy<\/a>
\u017byciorysy z kartki papieru. Fot. Jaros\u0142aw Praszkiewicz<\/figcaption><\/figure>\n

R\u00f3wnie\u017c dramatyczna jest historia innego wi\u0119\u017ania, wymienionego na tej kartce: \u201eNo 151090 Czekalski Karol z \u0141odzi\u201d. Na pocz\u0105tku 1943 r. zosta\u0142 on aresztowany wraz z bratem Antonim za udzia\u0142 w \u0142\u00f3dzkiej konspiracji niepodleg\u0142o\u015bciowej AK, kt\u00f3rej cz\u0142onkami byli najprawdopodobniej tak\u017ce ich rodzice.<\/p>\n

Ojca zamordowali gestapowcy podczas przes\u0142uchania w areszcie przy ulicy Anstadta w \u0141odzi, natomiast matka J\u00f3zefa Czekalska zosta\u0142a wywieziona z \u0142\u00f3dzkiego wi\u0119zienia dla kobiet przy ulicy Gda\u0144skiej do KL Auschwitz, gdzie w transporcie wraz z innymi wi\u0119\u017aniarkami przyby\u0142a 18 wrze\u015bnia 1943 r. W obozie Birkenau otrzyma\u0142a numer 62664 i przebywa\u0142a w nim ponad dwa miesi\u0105ce, gin\u0105c 23 listopada tego\u017c roku.<\/p>\n

\"\u017byciorysy<\/a>
\u017byciorysy z kartki papieru. Fot. Jaros\u0142aw Praszkiewicz<\/figcaption><\/figure>\n

Braci Antoniego i Karola Czekalskich przywieziono z \u0142\u00f3dzkiego wi\u0119zienia przy ulicy Sterlinga do KL Auschwitz 17 wrze\u015bnia 1943 r. Antoni ju\u017c w nast\u0119pnym miesi\u0105cu zosta\u0142 skierowany do KL Buchenwald, gdzie doczeka\u0142 wyzwolenia wiosn\u0105 1945 r., natomiast m\u0142odszy Karol, wymieniony na znalezionej kartce papieru, trafi\u0142 w KL Auschwitz do szk\u00f3\u0142ki murarskiej dla m\u0142odocianych (Maurerschule). Prze\u017cy\u0142 ob\u00f3z w du\u017cej mierze dzi\u0119ki pomocy i opiece starszego wsp\u00f3\u0142wi\u0119\u017ania i jego kolegi Stanis\u0142awa Zydlera (nr 120251), deportowanego transportem \u0142\u00f3dzkim z 6 maja 1943 r. W dniu 28 pa\u017adzierniku 1944 r. przeniesiono go do podobozu KL Flossenb\u00fcrg w Litomierzycach (Leitmeritz) na terenie Czech, gdzie ci\u0119\u017cko chory na tyfus doczeka\u0142 wolno\u015bci w maju 1945 r. Karol Czekalski ma dzisiaj 83 lata i mieszka w \u0141odzi. W zbiorach archiwalnych Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau s\u0105 przechowywane jego powojenne wspomnienia, w kt\u00f3rych napisa\u0142:<\/p>\n

\n

Murarskiego zawodu uczyli nas na poddaszu bloku nr 7 in\u017cynierowie, technicy i mistrzowie, przewa\u017cnie francuscy \u017bydzi. (…) Z nadej\u015bciem wiosny 1944 r. cz\u0119\u015b\u0107 \u201euczni\u00f3w\u201d uznano za nadaj\u0105cych si\u0119 do pracy i zorganizowano komando \u201eLuftschutzbunkerbau\u201d, aby budowa\u0107 schrony przeciwlotnicze.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

Ostatnio o znalezisku dowiedzie\u0107 si\u0119 mia\u0142a r\u00f3wnie\u017c rodzina Alberta Veissida, kt\u00f3ry by\u0142 francuskim \u017bydem z Lyonu i jako jedyny nie-Polak jest wymieniony w\u015br\u00f3d siedmiu wi\u0119\u017ani\u00f3w na tej kartce. Albert Veissid urodzi\u0142 si\u0119 22 maja 1924 r., przywieziono go z obozu przej\u015bciowego Drancy we Francji do KL Auschwitz 2 czerwca 1944 r. i oznaczono numerem A-12063, \u017cyje i mieszka we Francji.<\/p>\n

Losy pozosta\u0142ych czterech wi\u0119\u017ani\u00f3w, kt\u00f3rych nazwiska znajduj\u0105 si\u0119 na odnalezionej kartce r\u00f3wnie\u017c cz\u0119\u015bciowo s\u0105 do ustalenia. Stanis\u0142aw Dubla (nr 130208) i Jan Jasik (nr 131491 zosta\u0142 wywiezieni z KL Auschwitz do Litomierzyc (Leitmeritz) na terenie Czech, dalszy ich los jest nieznany. Wac\u0142awa Sobczaka (nr 145664) tak\u017ce przeniesiono z KL Auschwitz do bli\u017cej nieustalonego obozu na terenie Niemiec, gdzie wyzwolili go \u017co\u0142nierze Armii Czerwonej w okolicach Rostocku w kwietniu 1945 r. Mieszka we Wr\u0105bczynie w woj. wielkopolskim. Waldemar Bia\u0142obrzeski (nr 157582) tak\u017ce zosta\u0142 przeniesiony do Litomierzyc 28 pa\u017adziernika 1944 r., dalszy jego los jest nieznany.<\/p>\n

By\u0107 mo\u017ce, \u017ce jednak kto\u015b z nich jeszcze \u017cyje do dzisiaj i oni sami lub ich rodziny odezw\u0105 si\u0119 oraz uzupe\u0142ni\u0105 swoim przekazem te dramatyczne losy.<\/p>\n

Adam Cyra<\/strong><\/em><\/p>\n

<\/em><\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, 29 kwietnia 2009 r.<\/em> <\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pracownicy Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu znaj\u0105 ju\u017c autora napisu na kartce, kt\u00f3ra zosta\u0142a zabetonowana w zakorkowanej butelce przez wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz na terenie dzisiejszej Pa\u0144stwowej Wy\u017cszej Szko\u0142y Zawodowej w O\u015bwi\u0119cimiu. Sta\u0142o si\u0119 to mo\u017cliwe dzi\u0119ki informacjom przekazanym przez Iwon\u0119 Maciejewsk\u0105 z Bydgoszczy. Warto przypomnie\u0107, \u017ce do niecodziennego znaleziska dosz\u0142o 20 kwietnia 2009 r. Odkrycie …<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":576,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[9],"tags":[17,4,21,234],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Pracownicy Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu znaj\u0105 ju\u017c autora napisu na kartce, kt\u00f3ra zosta\u0142a zabetonowana w zakorkowanej butelce przez wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz na terenie dzisiejszej Pa\u0144stwowej Wy\u017cszej Szko\u0142y Zawodowej w O\u015bwi\u0119cimiu. Sta\u0142o si\u0119 to mo\u017cliwe dzi\u0119ki informacjom przekazanym przez Iwon\u0119 Maciejewsk\u0105 z Bydgoszczy. Warto przypomnie\u0107, \u017ce do niecodziennego znaleziska dosz\u0142o 20 kwietnia 2009 r. Odkrycie…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/570"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=570"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/570\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35538,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/570\/revisions\/35538"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/576"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=570"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=570"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=570"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}