{"id":5524,"date":"2013-02-19T15:45:50","date_gmt":"2013-02-19T14:45:50","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=5524"},"modified":"2021-10-17T11:33:49","modified_gmt":"2021-10-17T11:33:49","slug":"ucieczka-trzech-wiezniow-z-kl-auschwitz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2013\/02\/19\/ucieczka-trzech-wiezniow-z-kl-auschwitz\/","title":{"rendered":"Ucieczka trzech wi\u0119\u017ani\u00f3w z KL Auschwitz"},"content":{"rendered":"
\n

Zabicie esesmana nad So\u0142\u0105<\/strong><\/p>\n

W dniu 13 czerwca 1942 r., w godzinach popo\u0142udniowych, uciek\u0142o trzech wi\u0119\u017ani\u00f3w z KL Auschwitz: student Marian Myka\u0142a (nr 1363), urz\u0119dnik Zygmunt Piotrowski (nr 15303) i kowal Franciszek Sykosz (nr 15402).<\/p>\n

\"Marian<\/a>
Marian Myka\u0142a<\/figcaption><\/figure>\n
\"Zygmunt<\/a>
Zygmunt Piotrowski<\/figcaption><\/figure>\n
\"Franciszek<\/a>
Franciszek Sykosz<\/figcaption><\/figure>\n

Przed ucieczk\u0105 Zygmunt Piotrowski zabi\u0142 na terenie Klucznikowic (obecnie dzielnica O\u015bwi\u0119cimia), pilnuj\u0105cego ich esesmana, kiedy pracowali w zagajniku poza obozem nad rzek\u0105 So\u0142\u0105, w pewnym oddaleniu od swojego komanda. Mieli tam za zadanie wyci\u0105\u0107 style do \u0142opat i naci\u0105\u0107 ga\u0142\u0119zi na miot\u0142y.<\/p>\n

\"Rzeka<\/a>
Rzeka So\u0142a - O\u015bwi\u0119cim<\/figcaption><\/figure>\n

Nagle zaatakowany i zabity esesman by\u0142 Kommandof\u00fchrerem komanda, kt\u00f3re liczy\u0142o 30 wi\u0119\u017ani\u00f3w. Po stwierdzeniu ucieczki i znalezieniu cia\u0142a zabitego, pozosta\u0142ym 27 wi\u0119\u017aniom polecono po\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 na ziemi i w bestialski spos\u00f3b ich pobito, a nast\u0119pnie zostali oni odwiezieni do obozu i umieszczeni w bunkrach bloku nr 11 na okres dw\u00f3ch tygodni. W tym czasie obozowe gestapo intensywnie ich przes\u0142uchiwa\u0142o.<\/p>\n

Aresztowania w\u015br\u00f3d robotnik\u00f3w cywilnych<\/strong><\/p>\n

Aresztowano r\u00f3wnie\u017c kilku robotnik\u00f3w, zatrudnionych w firmie Deutsche Erd- und Steinwerke, pracuj\u0105cych w pobli\u017cu miejsca tego zdarzenia przy bagrze, czyli urz\u0105dzeniu wydobywaj\u0105cym \u017cwir z dna So\u0142y. Hitlerowcy przypuszczali bowiem, \u017ce ucieczka ta nast\u0105pi\u0142a w porozumieniu z pracownikami cywilnymi, zatrudnionymi w tej \u017cwirowni. W\u015br\u00f3d zatrzymanych byli tak\u017ce maszyni\u015bci, obs\u0142uguj\u0105cy kolejk\u0119 w\u0105skotorow\u0105, s\u0142u\u017c\u0105c\u0105 do przewo\u017cenia \u017cwiru (ta bocznica kolejowa zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej rozebrana). Aresztowanych osadzono w KL Auschwitz. Byli to pochodz\u0105cy z O\u015bwi\u0119cimia lub okolicy: Jan Bibrzycki (nr 47772), J\u00f3zef P\u0119dziwiatr (nr 47773) i Jan Sajdak (nr 47774), kt\u00f3rych przywieziono do KL Auschwitz transportem zbiorowym 17 lipca 1942 r. Ponadto aresztowano w\u00f3wczas: Franciszka Kowalczyka z Brzeszcz i J\u00f3zefa Szczerbowskiego z O\u015bwi\u0119cimia.<\/p>\n

\"Akt<\/a>
Akt zgonu Franciszka Kowalczyka<\/figcaption><\/figure>\n

Odwetowa egzekucja wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz<\/strong><\/p>\n

Nazajutrz, 14 czerwca 1942 r., pod \u015acian\u0105 Strace\u0144 na dziedzi\u0144cu bloku nr 11 rozstrzelano 200 wi\u0119\u017ani\u00f3w. Najprawdopodobniej by\u0142a to egzekucja zarz\u0105dzona przez obozowe gestapo w odwet za wspomnian\u0105 ucieczk\u0119 i zabicie esesmana w dniu poprzednim.<\/p>\n

Zak\u0142adnicy spo\u015br\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w O\u015bwi\u0119cimia<\/strong><\/p>\n

W zwi\u0105zku z powy\u017csza ucieczk\u0105 w\u0142adze niemieckie postanowi\u0142y tak\u017ce aresztowa\u0107 kilkana\u015bcie os\u00f3b spo\u015br\u00f3d inteligencji w O\u015bwi\u0119cimiu jako zak\u0142adnik\u00f3w, kt\u00f3rych zamierzano rozstrzela\u0107. P\u00f3\u017aniej nast\u0105pi\u0142a zmiana decyzji odno\u015bnie pierwotnie wyznaczonych zak\u0142adnik\u00f3w, kt\u00f3rych zast\u0105piono osobami mniej wykszta\u0142conymi i ju\u017c uprzednio karanymi za drobne \u201eprzewinienia\u201d wobec okupanta. Byli to: Jan Adamczyk, Franciszek Kapa\u0142a, Franciszek Mydlarz, Karol Pochludka, Franciszek Podbielski, Andrzej Porz\u0105dnicki, Albin Siwek, J\u00f3zef Sza\u0142a\u015bny, Antoni Szklarczyk i Franciszek W\u00f3jcik,<\/p>\n

Odwet na rodzinie Zygmunta Piotrowskiego<\/strong><\/p>\n

W odwecie zatrzymano r\u00f3wnie\u017c w rodzinnym domu w Opat\u00f3wku ko\u0142o Kalisza rodzic\u00f3w ( Kazimier\u0119 i Konstantego Piotrowskich) oraz siostr\u0119 (Janin\u0119 Piotrowsk\u0105) zbieg\u0142ego Zygmunta Piotrowskiego, przywieziono ich do obozu i powieszono po wieczornym apelu przed kuchni\u0105 obozow\u0105 17 sierpnia 1942 r.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Sam Zygmunt Piotrowski prze\u017cy\u0142, ukrywaj\u0105c si\u0119 w r\u00f3\u017cnych rejonach okupowanej Polski a\u017c do wyzwolenia. Zmar\u0142 w w 1970 r. Symboliczny gr\u00f3b jego rodzic\u00f3w i siostry znajduje si\u0119 na cmentarzu miejskim w Kaliszu.<\/p>\n

<\/p>\n

\"Tablica<\/a>
Tablica upami\u0119tniaj\u0105ca rodzic\u00f3w i siostr\u0119 Zygmunta Piotrowskiego, powieszonych w KL Auschwitz, na cmentarzu w Kaliszu<\/figcaption><\/figure>\n

Aresztowanie \u017cony Franciszka Sykosza<\/p>\n

 <\/p>\n

<\/strong><\/p>\n

Ponadto w Katowicach aresztowano Gertrud\u0119 El\u017cbiet\u0119 Sykosz (z domu Po\u0142\u0119dnik), z kt\u00f3r\u0105 Franciszek Sykosz zawar\u0142 zwi\u0105zek ma\u0142\u017ce\u0144ski w Katowicach 17 wrze\u015bnia 1939 r. Kilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej, 7 kwietnia 1940 r., urodzi\u0142a im si\u0119 c\u00f3rka Lidia Gertruda Sykosz (po m\u0119\u017cu Szmit), kt\u00f3ra \u017cyje do dzisiaj. Jej ojciec, Franciszek Sykosz, zosta\u0142 przywieziony do KL Auschwitz transportem zbiorowym 2 maja 1941 r.<\/p>\n

\"Akt<\/a>
Akt zgonu Gertrudy Sykosz<\/figcaption><\/figure>\n

\u017bona Franciszka Sykosza \u2013 Gertruda El\u017cbieta Sykosz, aresztowana w odwet za ucieczk\u0119 m\u0119\u017ca z obozu, zgin\u0119\u0142a w KL Auschwitz II-Birkenau 12 lutego 1943 r. Losy jej m\u0119\u017ca, Franciszka Sykosza, s\u0105 do dzisiaj nieznane.<\/p>\n

Odwet na rodzinie Mariana Myka\u0142y<\/strong><\/p>\n

Aresztowany zosta\u0142 tak\u017ce ojciec i siostra drugiego zbiega Mariana Myka\u0142y, pochodz\u0105cego z J\u0119zora ko\u0142o Sosnowca. Byli to: Franciszek Myka\u0142a i Leokadia Myka\u0142a, kt\u00f3rych rozstrzelano pod \u015acian\u0105 Strace\u0144 na dziedzi\u0144cu bloku nr 11 w dniu 17 sierpnia 1942 r., chocia\u017c istnieje r\u00f3wnie\u017c przypuszczenie, \u017ce nie zostali rozstrzelani, lecz powieszeni tak\u017ce \u2013 jak rodzice i siostra Zygmunta Piotrowskiego – po apelu wieczornym przed kuchni\u0105 obozow\u0105.<\/p>\n

\"Akt<\/a>
Akt zgonu Leokadii Myka\u0142y<\/figcaption><\/figure>\n

Marian Myka\u0142a uda\u0142 si\u0119 w rodzinne strony do Proszowic, gdzie mia\u0142 nawi\u0105za\u0107 kontakt z miejscow\u0105 konspiracj\u0105. Latem1944 r. \u2013 jak twierdzi jego siostrzenica Zofia D\u0105browska – podobno zosta\u0142 rozstrzelany wraz z matk\u0105 Zofi\u0105 podczas egzekucji dokonanej przez Niemc\u00f3w w lesie w Koniuszy ko\u0142o Proszowic.<\/p>\n

Egzekucja pod \u015acian\u0105 Strace\u0144 w dniu 17 sierpnia 1942 r.<\/strong><\/p>\n

Ponadto w dniu 17 sierpnia 1942 r. rozstrzelano pod \u015acian\u0105 Strace\u0144 w KL Auschwitz pi\u0119tna\u015bcie os\u00f3b, pochodz\u0105cych z O\u015bwi\u0119cimia i okolicy, kt\u00f3rymi byli wspominani ju\u017c robotnicy i maszyni\u015bci, pracuj\u0105cy przy transporcie i wydobyciu \u017cwiru z dna So\u0142y, a tak\u017ce zak\u0142adnicy spo\u015br\u00f3d przypadkowo wybranych mieszka\u0144c\u00f3w O\u015bwi\u0119cimia, kt\u00f3rych wcze\u015bniej wyznaczono na egzekucj\u0119. Rodziny straconych zosta\u0142y wezwane do siedziby gestapo w O\u015bwi\u0119cimiu, kt\u00f3ra mie\u015bci\u0142a si\u0119 w budynku plebanii i powiadomione ustnie przez m\u00f3wi\u0105cego po polsku policjanta niemieckiego o nazwisku Gralla, \u017ce ich bliskich rozstrzelano w odwet za zabicie esesmana.<\/p>\n

Podczas egzekucji w KL Auschwitz w dniu 17 sierpnia 1942 r. zgin\u0119\u0142y z O\u015bwi\u0119cimia i okolicy nast\u0119puj\u0105ce osoby:<\/strong>
\n– Jan Bibrzycki (palacz), ur. 15.07.1915 r. w Babicach, zamieszka\u0142y w O\u015bwi\u0119cimiu,
\n– J\u00f3zef P\u0119dziwiatr, (palacz), ur. 31.08.1913 r. w Klucznikowicach, zamieszka\u0142y w Dworach,
\n– Jan Sajdak (maszynista), ur. 29.11.1895 r. w Jawiszowicach i tam zamieszka\u0142y,
\n– Franciszek Kowalczyk (rybak), ur. 1.04.1906 r. w Brzeszczach i tam zamieszka\u0142y,
\n– J\u00f3zef Szczerbowski (maszynista), ur. 19.03.1917 r. w O\u015bwi\u0119cimiu i tam zamieszka\u0142y
\noraz dziesi\u0119ciu zak\u0142adnik\u00f3w:
\n– Jan Adamczyk (garbarz), ur. 6.08.1908 r. w Kleczy k. Wadowic, zamieszka\u0142y w O\u015bwi\u0119cimiu,
\n– Franciszek Kapa\u0142a (malarz), ur. 1.05.1900 r. w Hruschau na Zaolziu, zamieszka\u0142y w O\u015bwi\u0119cimiu,
\n– Franciszek Mydlarz (robotnik), ur. 25.08.1877 r. w P\u0142awach, zamieszka\u0142y w O\u015bwi\u0119cimiu,
\n– Karol Pochludka (stolarz), ur. 2.10.1893 r. w O\u015bwi\u0119cimiu i tam zamieszka\u0142y,
\n– Franciszek Podbielski (murarz), ur. 10.10.1890 r. w O\u015bwi\u0119cimiu i tam zamieszka\u0142y,
\n– Andrzej Porz\u0105dnicki (robotnik), ur. 17.04.1884 r. w O\u015bwi\u0119cimiu i tam zamieszka\u0142y,
\n– J\u00f3zef Sza\u0142a\u015bny (robotnik), ur. 16.03.1903 r. w O\u015bwi\u0119cimiu i tam zamieszka\u0142y,
\n– Albin Siwek (robotnik), ur. 1.01.1899 r. w O\u015bwi\u0119cimiu i tam zamieszka\u0142y,
\n– Antoni Szklarczyk (robotnik), ur. 10.07.1900 r. w Starym Bieruniu, zamieszka\u0142y w Dworach,
\n– Franciszek W\u00f3jcik (robotnik), ur. 23.05.1883 r. w O\u015bwi\u0119cimiu i tam zamieszka\u0142y.<\/p>\n

\"Akt<\/a>
Akt zgonu Franciszka W\u00f3jcika<\/figcaption><\/figure>\n

Przedstawione powy\u017cej ma\u0142o znane wydarzenia \u015bwiadcz\u0105 o terrorze okupanta niemieckiego wobec ludno\u015bci Ziemi O\u015bwi\u0119cimskiej podczas drugiej wojny \u015bwiatowej, kt\u00f3ry mia\u0142 j\u0105 zastraszy\u0107 i zmusi\u0107 do tego, aby nikt z Polak\u00f3w nie odwa\u017cy\u0142 si\u0119 udzieli\u0107 jakiejkolwiek pomocy uciekinierom z KL Auschwitz.<\/p>\n

Adam Cyra<\/strong>
\nO\u015bwi\u0119cim, dnia 19 lutego 2013 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zabicie esesmana nad So\u0142\u0105 W dniu 13 czerwca 1942 r., w godzinach popo\u0142udniowych, uciek\u0142o trzech wi\u0119\u017ani\u00f3w z KL Auschwitz: student Marian Myka\u0142a (nr 1363), urz\u0119dnik Zygmunt Piotrowski (nr 15303) i kowal Franciszek Sykosz (nr 15402). Przed ucieczk\u0105 Zygmunt Piotrowski zabi\u0142 na terenie Klucznikowic (obecnie dzielnica O\u015bwi\u0119cimia), pilnuj\u0105cego ich esesmana, kiedy pracowali w zagajniku poza obozem …<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":5540,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[9],"tags":[452,486,485],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":2,"uagb_excerpt":"Zabicie esesmana nad So\u0142\u0105 W dniu 13 czerwca 1942 r., w godzinach popo\u0142udniowych, uciek\u0142o trzech wi\u0119\u017ani\u00f3w z KL Auschwitz: student Marian Myka\u0142a (nr 1363), urz\u0119dnik Zygmunt Piotrowski (nr 15303) i kowal Franciszek Sykosz (nr 15402). Przed ucieczk\u0105 Zygmunt Piotrowski zabi\u0142 na terenie Klucznikowic (obecnie dzielnica O\u015bwi\u0119cimia), pilnuj\u0105cego ich esesmana, kiedy pracowali w zagajniku poza obozem…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5524"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5524"}],"version-history":[{"count":45,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5524\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35445,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5524\/revisions\/35445"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5540"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5524"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5524"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5524"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}