{"id":4973,"date":"2013-01-31T15:03:25","date_gmt":"2013-01-31T14:03:25","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=4973"},"modified":"2021-10-17T11:33:49","modified_gmt":"2021-10-17T11:33:49","slug":"4973","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2013\/01\/31\/4973\/","title":{"rendered":"&#8222;Ja z krematorium Auschwitz&#8221; po francusku i hiszpa\u0144sku"},"content":{"rendered":"<div class=\"entry\">\n<p style=\"text-align: justify\"><strong>W 2011 r. &#8211; dwa lata temu &#8211; ukaza\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka Igora Bartosika i Adama Wilmy \u201eJa z krematorium Auschwitz\u201d, przet\u0142umaczona na angielski i w\u0142oski. Zasadniczy zapis rozm\u00f3w z Henrykiem Mandelbaumem, jednym z ostatnich \u015bwiadk\u00f3w Holocaustu, zosta\u0142 opracowany przez Autor\u00f3w tej publikacji w latach 2003-2004. Obecnie Pa\u0144stwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu przygotowuje jej wydanie w j\u0119zyku francuskim, kt\u00f3re uka\u017ce si\u0119 w najbli\u017cszych dniach, \u00a0a w kwietniu tego roku ksi\u0105\u017cka ta uka\u017ce si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w j\u0119zyku hiszpa\u0144skim.<\/strong><\/p>\n<figure id=\"attachment_4981\" aria-describedby=\"caption-attachment-4981\" style=\"width: 202px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Mandelbaum_fr.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-4981\" src=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Mandelbaum_fr-202x300.jpg\" alt=\"\" width=\"202\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Mandelbaum_fr-202x300.jpg 202w, https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Mandelbaum_fr-692x1024.jpg 692w, https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Mandelbaum_fr.jpg 839w\" sizes=\"(max-width: 202px) 100vw, 202px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-4981\" class=\"wp-caption-text\">Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki  \u201eJa z krematorium Auschwitz&quot; po francusku<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify\">Wspomniana ksi\u0105\u017cka, budz\u0105ca ju\u017c zainteresowanie mi\u0119dzynarodowe, stanowi zapis rozmowy ze zmar\u0142ym w ponad trzy lata temu Henrykiem Mandelbaumem, kt\u00f3ry urodzi\u0142 si\u0119 urodzi\u0142 si\u0119 15 grudnia 1922 r. w rodzinie \u017cydowskiej w Olkuszu, gdzie sp\u0119dzi\u0142 r\u00f3wnie\u017c najm\u0142odsze lata swojego \u017cycia.<\/p>\n<figure id=\"attachment_4994\" aria-describedby=\"caption-attachment-4994\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/dom1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-4994\" src=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/dom1-300x191.jpg\" alt=\"Przy ul. Mickiewicza w Olkusz by\u0142 kiedy\u015b dom dziadka Henryka Mandelbauma\" width=\"300\" height=\"191\" srcset=\"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/dom1-300x191.jpg 300w, https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/dom1-1024x653.jpg 1024w, https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/dom1.jpg 1814w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-4994\" class=\"wp-caption-text\">Przy ul. Mickiewicza w Olkusz (z prawej) by\u0142 kiedy\u015b dom dziadka Henryka Mandelbauma<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: justify\">Henryk Mandelbaum podczas drugiej wojny \u015bwiatowej jako wi\u0119zie\u0144 obozu Auschwitz wykonywa\u0142 koszmarn\u0105 prac\u0119, b\u0119d\u0105c cz\u0142onkiem \u201eSonderkommando\u201d, kt\u00f3re obs\u0142ugiwa\u0142o cztery krematoria w drugiej cz\u0119\u015bci obozu o\u015bwi\u0119cimskiego, czyli KL Auschwitz II-Birkenau.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Po wojnie cz\u0119sto przyje\u017cd\u017ca\u0142 do miasta swojego dzieci\u0144stwa. Uczestniczy\u0142 tak\u017ce 12 czerwca 2005 r. w ods\u0142oni\u0119ciu pomnika na Starym Cmentarzu w Olkuszu, kt\u00f3ry upami\u0119tnia Polak\u00f3w oraz \u017byd\u00f3w, mieszka\u0144c\u00f3w Ziemi Olkuskiej, zamordowanych podczas drugiej wojny \u015bwiatowej w hitlerowskich wi\u0119zieniach, obozach koncentracyjnych i obozach masowej zag\u0142ady. Odwiedza\u0142 r\u00f3wnie\u017c O\u015bwi\u0119cim, najcz\u0119\u015bciej spotykaj\u0105c si\u0119 w Mi\u0119dzynarodowym Domu Spotka\u0144 M\u0142odzie\u017cy (MDSM) z uczniami i studentami zar\u00f3wno z Polski, jak i Niemiec.<\/p>\n<figure id=\"attachment_5001\" aria-describedby=\"caption-attachment-5001\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Henryk-Mandelbaum-z-papie\u017cem-Benedyktem-XVI.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-5001\" src=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Henryk-Mandelbaum-z-papie\u017cem-Benedyktem-XVI-300x203.jpg\" alt=\"Henryk-Mandelbaum z papie\u017cem-Benedyktem XVI\" width=\"300\" height=\"203\" srcset=\"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Henryk-Mandelbaum-z-papie\u017cem-Benedyktem-XVI-300x203.jpg 300w, https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2013\/01\/Henryk-Mandelbaum-z-papie\u017cem-Benedyktem-XVI.jpg 449w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-5001\" class=\"wp-caption-text\">Henryk Mandelbaum z papie\u017cem Benedyktem XVI<\/figcaption><\/figure>\n<p>By\u0142 jednym z 32 by\u0142ych wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz, z kt\u00f3rymi 26 maja 2006 r. na dziedzi\u0144cu bloku nr 11 (Blok \u015amierci) spotka\u0142 si\u0119 papie\u017c Benedykt XVI.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Jeszcze w czerwcu 2007 r. bra\u0142 udzia\u0142 w otwarciu wystawy w Miejskim O\u015brodku Kultury w Olkuszu, wcze\u015bniej eksponowanej w MDSM w O\u015bwi\u0119cimiu, zatytu\u0142owanej \u201eTylko gwiazdy zosta\u0142y jak wczoraj\u201d, wspominaj\u0105c:<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"color: #000000\">Kiedy by\u0142em ju\u017c na wolno\u015bci, nie mog\u0142em uwierzy\u0107, \u017ce jestem wolny, \u017ce prze\u017cy\u0142em. W snach powraca\u0142y prze\u017cycia, kt\u00f3rych dozna\u0142em podczas pobytu w \u201eSonderkommando\u201d. (\u2026) Z komin\u00f3w krematoryjnych bucha\u0142y p\u0142omienie na wysoko\u015b\u0107 kilku metr\u00f3w. Obrazy te kojarzy\u0142y mi si\u0119 z wyobra\u017ceniem piek\u0142a.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Z kolei Mieczys\u0142aw Miska, mieszkaj\u0105cy do dzisiaj w Olkuszu, w swojej relacji podaje:<\/p>\n<blockquote>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"color: #000000\">Pami\u0119tam, jak w czasie okupacji hitlerowskiej, czasami wiatr przywiewa\u0142 s\u0142odki i md\u0142y zapach od strony O\u015bwi\u0119cimia, kt\u00f3ry roznosi\u0142 si\u0119 w powietrzu, najprawdopodobniej podczas palenia cia\u0142 \u017byd\u00f3w zamordowanych w komorach gazowych na stosach spaleniskowych w KL Auschwitz II-Birkenau w Brzezince.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n<p style=\"text-align: justify\">Henryk Mandelbaum zmar\u0142 17 czerwca 2008 r. i zosta\u0142 pochowany dwa dni p\u00f3\u017aniej na Cmentarzu Centralnym w Gliwicach. Jego trumn\u0119 przykry\u0142a r\u00f3wnie\u017c ziemia przywieziona z Olkusza przez delegacj\u0119, kt\u00f3rej przewodniczy\u0142 burmistrz Srebrnego Grodu, Dariusz Rzepka.<\/p>\n<p><strong>Adam Cyra<\/strong><br \/>\n<em>O\u015bwi\u0119cim, 31.01.2013 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 2011 r. &#8211; dwa lata temu &#8211; ukaza\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka Igora Bartosika i Adama Wilmy \u201eJa z krematorium Auschwitz\u201d, przet\u0142umaczona na angielski i w\u0142oski. Zasadniczy zapis rozm\u00f3w z Henrykiem Mandelbaumem, jednym z ostatnich \u015bwiadk\u00f3w Holocaustu, zosta\u0142 opracowany przez Autor\u00f3w tej publikacji w latach 2003-2004. Obecnie Pa\u0144stwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu przygotowuje jej wydanie w &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":4983,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[9],"tags":[200],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"W 2011 r. &#8211; dwa lata temu &#8211; ukaza\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka Igora Bartosika i Adama Wilmy \u201eJa z krematorium Auschwitz\u201d, przet\u0142umaczona na angielski i w\u0142oski. Zasadniczy zapis rozm\u00f3w z Henrykiem Mandelbaumem, jednym z ostatnich \u015bwiadk\u00f3w Holocaustu, zosta\u0142 opracowany przez Autor\u00f3w tej publikacji w latach 2003-2004. Obecnie Pa\u0144stwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau w O\u015bwi\u0119cimiu przygotowuje jej wydanie w&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4973"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4973"}],"version-history":[{"count":42,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4973\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35454,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4973\/revisions\/35454"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4983"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4973"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4973"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4973"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}