{"id":4731,"date":"2013-01-18T16:37:14","date_gmt":"2013-01-18T15:37:14","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=4731"},"modified":"2021-10-17T11:33:59","modified_gmt":"2021-10-17T11:33:59","slug":"uczcimy-pamiec-powstania-z-1863-r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2013\/01\/18\/uczcimy-pamiec-powstania-z-1863-r\/","title":{"rendered":"Uczczenie pami\u0119ci powsta\u0144c\u00f3w z 1863 r."},"content":{"rendered":"
\n

Sto pi\u0119\u0107dziesi\u0105t lat temu noc z 22 na 23 stycznia 1863 r. zosta\u0142a wyznaczona w Kr\u00f3lestwie Polskim na termin wybuchu antycarskiego, zbrojnego powstania narodowego. Rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas w zaborze rosyjskim jedno z najtragiczniejszych naszych powsta\u0144 narodowych. Niesprzyjaj\u0105ca sytuacja polityczna i s\u0142abo\u015b\u0107 militarna powsta\u0144c\u00f3w z g\u00f3ry skazywa\u0142y ich na kl\u0119sk\u0119. Powstanie z 1863 r. zawa\u017cy\u0142o jednak ogromnie na kszta\u0142towaniu naszej \u015bwiadomo\u015bci narodowej.<\/strong><\/p>\n

\"Artur<\/a>
Artur Grottger, "Kucie kos" z cyklu Polonia III<\/figcaption><\/figure>\n

O tych wydarzeniach przypomnia\u0142 organizator wyjazdy autobusem z O\u015bwi\u0119cimia na uroczysto\u015bci w Ojcowie, w kt\u00f3rym uczestniczy\u0142o kilkadziesi\u0105t os\u00f3b, Jan Noworyta, prezes o\u015bwi\u0119cimskiego Ko\u0142a Przewodnik\u00f3w Beskidzkich i Terenowych PTTK, zwracaj\u0105c uwag\u0119 na to, \u017ce Dolina Pr\u0105dnika sta\u0142a si\u0119 widowni\u0105 przygotowa\u0144 do powstania 1863 r. i mia\u0142a \u017cywy udzia\u0142 w przebiegu walk narodowowyzwole\u0144czych.<\/p>\n

Dnia 19 stycznia 2013 r. w Ojcowie odby\u0142y si\u0119 obchody 150. rocznicy wybuchu powstania styczniowego z 1863 r. Rozpocz\u0119\u0142a je uroczysta Msza \u015bw. w intencji poleg\u0142ych za Ojczyzn\u0119 w Kaplicy \u201eNa Wodzie\u201d w Ojcowie, gdzie okoliczno\u015bciow\u0105 homili\u0119 wyg\u0142osi\u0142 ks. Stanis\u0142aw Langner, proboszcz Rzymsko – Katolickiej Parafii Ojc\u00f3w-Grodzisko p.w. Wniebowzi\u0119cia NMP i \u015aw. J\u00f3zefa Rzemie\u015blnika.<\/p>\n

Potem odby\u0142o si\u0119 patriotyczne spotkanie przy dawnym hotelu \u201ePod \u0141okietkiem\u201d, gdzie przed tablic\u0105 upami\u0119tniaj\u0105c\u0105 wybuch powstania spotkali si\u0119 licznie przybyli go\u015bcie oraz mieszka\u0144cy Ojcowa i okolic, z udzia\u0142em miejscowych w\u0142adz na czele z panem Tadeuszem Bur\u0142akiem, Burmistrzem Miasta i Gminy Ska\u0142a.<\/p>\n

Uroczysto\u015b\u0107 u\u015bwietni\u0142a Fiesta Balonowa z Harcerskiego Klubu Balonowego z Krakowa, na kt\u00f3r\u0105 z\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 pokazy balonowe i start balon\u00f3w „powsta\u0144czym szlakiem”, a tak\u017ce pokazy modeli balon\u00f3w na ogrzane powietrze oraz konkursy i zabawy dla dzieci. Dodatkow\u0105 atrakcj\u0105 dla uczestnik\u00f3w uroczysto\u015bci by\u0142o ognisko powsta\u0144cze, kulig dla dzieci i rodzic\u00f3w, przeja\u017cd\u017cki saniami oraz groch\u00f3wka wojskowa.<\/p>\n

Okoliczno\u015bciow\u0105 prelekcj\u0119 wyg\u0142osi\u0142a Jadwiga Broczkowska na temat „Powstanie styczniowe w malarstwie”. Odby\u0142a si\u0119 ona w sali konferencyjnej O\u015brodka Edukacyjno-Dydaktycznego Ojcowskiego Parku Narodowego i cieszy\u0142a si\u0119 du\u017cym zainteresowaniem s\u0142uchaczy. Po tym wyk\u0142adzie program artystyczny zaprezentowa\u0142 Zesp\u00f3\u0142 \u201eBorowiacy\u201d z Jaworzna.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W 150. rocznic\u0119 wybuchu powstania styczniowego ukaza\u0142a si\u0119 tak\u017ce bardzo cenna publikacja, zatytu\u0142owana \u201eGrajcie Echa, Grzmijcie ska\u0142y \u2026 Powstanie styczniowe w dolinie Pr\u0105dnika we wspomnieniach jego uczestnik\u00f3w, relacjach prasowych i poezji\u201d. Wybor\u00f3w tekst\u00f3w do tej publikacji dokona\u0142 i wst\u0119pem j\u0105 opatrzy\u0142 J\u00f3zef Partyka. Jej wydawc\u0105 jest PTTK Oddzia\u0142 w Ojcowie.<\/p>\n

\"Zaj\u0119cie<\/a>
Zaj\u0119cie Ojcowa przez oddzia\u0142 Ignacego Bobrskiego. Ilustracja z 1863 r.<\/figcaption><\/figure>\n

Apolinary Kurowski za\u0142o\u017cy\u0142 w Ojcowie ob\u00f3z wojskowy, kt\u00f3ry mia\u0142 stanowi\u0107 zal\u0105\u017cek przysz\u0142ej armii polskiej. Przybywali do niego liczni ochotnicy, g\u0142\u00f3wnie z Krakowa. W okresie swego najwi\u0119kszego rozwoju stan obozu wynosi\u0142 ponad 2000 ludzi, z czego 600 uzbrojono w kosy, a jedynie 1000 dysponowa\u0142o broni\u0105 paln\u0105, przewa\u017cnie my\u015bliwsk\u0105 albo inn\u0105 przestarza\u0142\u0105, pozostali nie mieli \u017cadnej broni.<\/p>\n

W obozie ojcowskim najlepiej uzbrojonym i umundurowanym by\u0142 oddzia\u0142 „\u017cuaw\u00f3w \u015bmierci”, za\u0142o\u017cony w lutym 1863 r. przez p\u0142k. Franciszka Rochebrune’a, oficera francuskiego, za\u0142o\u017cyciela szko\u0142y fechtunku w Krakowie. W jego sk\u0142ad wchodzi\u0142a g\u0142\u00f3wnie m\u0142odzie\u017c akademicka i rzemie\u015blnicza Krakowa. Powsta\u0144cy z tego obozu zagro\u017ceni przez koncentracj\u0119 wojsk carskich w rejonie Ojcowa, uderzyli 17 lutego 1863 r. na Miech\u00f3w, gdzie zosta\u0142 zupe\u0142nie rozbici. Najwi\u0119ksze straty ponie\u015bli tam „\u017cuawi” Rochebrune’a.<\/p>\n

Dla upami\u0119tnienia g\u0142\u00f3wnej kwatery powsta\u0144c\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 stanowi\u0142 hotel „Pod \u0141okietkiem” \u2013 obecnie przy wej\u015bciu do tego budynku (w dzisiejszym Parku Zamkowym, dawniej Zdrojowym) znajduje si\u0119 tablica z napisem:<\/p>\n

\n

Dom ten dawny Hotel pod \u0141okietkiem w Ojcowie by\u0142 g\u0142\u00f3wn\u0105 kwater\u0105 oddzia\u0142u powsta\u0144c\u00f3w roku 1863 dowodzonego przez pu\u0142kownika Apolinarego Kurowskiego. St\u0105d wyszli w ostatni b\u00f3j.<\/span>
\n W 125. rocznic\u0119 powstania styczniowego 1863-1988. Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

Nad napisem jest umieszczony wz\u00f3r piecz\u0119ci \u00f3wczesnego rz\u0105du narodowego (Orze\u0142, Pogo\u0144, \u015bw. Micha\u0142 Archanio\u0142 i napis „Bo\u017ce Zbaw Polsk\u0119”).<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Pi\u0119knym okolicom Ojcowa m\u00f3j ojciec J\u00f3zef Cyra po\u015bwi\u0119ci\u0142 tomik wierzy, zatytu\u0142owany \u201eSonety Ojcowskie\u201d, wydany w Trembowli w 1938 r., a potem dwukrotnie wznawiany po wojnie w 1992 i 2000 r. Tereny te cz\u0119sto odwiedza\u0142, mieszkaj\u0105c w pobliskich Przybys\u0142awicach ko\u0142o Ska\u0142y. Jeden z tych wierszy po\u015bwieci\u0142 mogile bohater\u00f3w z powstania styczniowego. Poni\u017cej przytaczam fragment jego wiersza:<\/p>\n

Stoj\u0119, s\u0142ucham, ukl\u0105k\u0142em skupiony do g\u0142\u0119bi,<\/span>
\n Chrystusa twarz bolesna, ni\u017cej Orze\u0142 Bia\u0142y,<\/span>
\n A pod nimi w mogile prochy zap\u0142aka\u0142y,<\/span>
\n Bo ich widmo z\u0142owieszcze nawet w grobie gn\u0119bi.<\/span><\/p>\n

Polsko, twoi synowie w pe\u0142ni lat swych sile<\/span>
\n Walcz\u0105c o Twoj\u0105 wolno\u015b\u0107, z wiar\u0105 w Tw\u0105 pot\u0119g\u0119<\/span>
\n Szli na boje straszliwe i legli w mogile.<\/span><\/p>\n

Polsko, my rozwijamy Twego \u017cycia wst\u0119g\u0119,<\/span>
\n A je\u017celi idziemy na jej stra\u017cy czele<\/span>
\n Nie wpisujmy wampir\u00f3w w jej istnienia ksi\u0119g\u0119.<\/span><\/p><\/blockquote>\n

W tegorocznych obchodach, kt\u00f3re zgromadzi\u0142y kilkaset os\u00f3b, uczestniczyli m.in. nauczyciele, przewodnicy i cz\u0142onkowie PTTK oraz ich rodziny m.in. z O\u015bwi\u0119cimia, Olkusza, Wadowic i Krakowa. By\u0142a to pouczaj\u0105ca lekcja historii i patriotyzmu oraz dodatkowo wyjazd ten stanowi\u0142 wycieczk\u0105 krajoznawcz\u0105 dla tych, kt\u00f3rzy po raz pierwszy przyjechali do urokliwego Ojcowa.<\/p>\n

Na zako\u0144czenie rocznicowego spotkania uczestnicy wyjazdu z O\u015bwi\u0119cimia wzi\u0119li udzia\u0142 w zapaleniu ogniska powsta\u0144czego, po\u0142\u0105czonego z pieczeniem kie\u0142basek i biesiad\u0105 w ojcowskiej kawiarni pod \u201eNietoperzem\u201d.<\/p>\n

Adam Cyra<\/strong>
\nO\u015bwi\u0119cim, dnia 20 stycznia 2013 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sto pi\u0119\u0107dziesi\u0105t lat temu noc z 22 na 23 stycznia 1863 r. zosta\u0142a wyznaczona w Kr\u00f3lestwie Polskim na termin wybuchu antycarskiego, zbrojnego powstania narodowego. Rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas w zaborze rosyjskim jedno z najtragiczniejszych naszych powsta\u0144 narodowych. Niesprzyjaj\u0105ca sytuacja polityczna i s\u0142abo\u015b\u0107 militarna powsta\u0144c\u00f3w z g\u00f3ry skazywa\u0142y ich na kl\u0119sk\u0119. Powstanie z 1863 r. zawa\u017cy\u0142o jednak …<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":4750,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[470],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Sto pi\u0119\u0107dziesi\u0105t lat temu noc z 22 na 23 stycznia 1863 r. zosta\u0142a wyznaczona w Kr\u00f3lestwie Polskim na termin wybuchu antycarskiego, zbrojnego powstania narodowego. Rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas w zaborze rosyjskim jedno z najtragiczniejszych naszych powsta\u0144 narodowych. Niesprzyjaj\u0105ca sytuacja polityczna i s\u0142abo\u015b\u0107 militarna powsta\u0144c\u00f3w z g\u00f3ry skazywa\u0142y ich na kl\u0119sk\u0119. Powstanie z 1863 r. zawa\u017cy\u0142o jednak…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4731"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4731"}],"version-history":[{"count":58,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4731\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35458,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4731\/revisions\/35458"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4750"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4731"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4731"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4731"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}