{"id":39578,"date":"2026-03-17T13:03:24","date_gmt":"2026-03-17T13:03:24","guid":{"rendered":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=39578"},"modified":"2026-06-15T08:42:23","modified_gmt":"2026-06-15T08:42:23","slug":"z-nowego-sacza-do-oswiecimia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2026\/03\/17\/z-nowego-sacza-do-oswiecimia\/","title":{"rendered":"Z Nowego S\u0105cza do O\u015bwi\u0119cimia"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"<\/a>
Adam Cyra i Adam Jurkiewicz, nr obozowy 476. Fot. oko\u0142o 1995 r.<\/figcaption><\/figure>\n

Adam Jurkiewicz urodzi\u0142 si\u0119 2 marca 1920 r. w Nowym S\u0105czu. By\u0142 absolwentem gimnazjum i \u017co\u0142nierzem wojny obronnej Polski we wrze\u015bniu 1939 r.<\/strong><\/p>\n

Aresztowano go wiosn\u0105 nast\u0119pnego roku w ramach zarz\u0105dzonej przez generalnego gubernatora Hansa Franka akcji A-B, kt\u00f3ra wymierzona by\u0142a przeciwko polskiej inteligencji.<\/p>\n

Osadzony zosta\u0142 w wi\u0119zieniu w Tarnowie, sk\u0105d w dniu 14 czerwca 1940 r. przywieziono go do KL Auschwitz w pierwszym transporcie Polak\u00f3w. Od tamtej chwili sta\u0142 si\u0119 numerem 476.<\/p>\n

Jego kuzyn J\u00f3zef Brudziana, pochodz\u0105cy r\u00f3wnie\u017c z Nowego S\u0105cza, kt\u00f3ry maj\u0105c osiemna\u015bcie lat zgin\u0105\u0142 w obozie 26 kwietnia 1941 r., oznaczony by\u0142 numerem 479.<\/p>\n

Adam Jurkiewicz pracowa\u0142 m.in. w komandzie rolnym na zewn\u0105trz KL Auschwitz. By\u0142 tak\u017ce zatrudniony w stajni przy obs\u0142udze koni, w tym nale\u017c\u0105cych do komendanta obozu, Rudolfa Hoessa. <\/span><\/p>\n

Prze\u017cy\u0142 wiele tragicznych wydarze\u0144 w obozie, kt\u00f3re tak wspomina\u0142: „By\u0142em w obozie dostatecznie d\u0142ugo, widzia\u0142em na w\u0142asne oczy tyle scen zn\u0119cania si\u0119 SS-man\u00f3w nad wi\u0119\u017aniami, kt\u00f3rzy niejednokrotnie podczas pracy potrafili w najbardziej wyrafinowany spos\u00f3b pastwi\u0107 si\u0119 i zabija\u0107, wi\u0119c jeszcze jedna zbrodnia wi\u0119cej nie robi\u0142y ju\u017c na mnie specjalnego wra\u017cenia”’.<\/em><\/span><\/p>\n

By\u0142 tak\u017ce \u015bwiadkiem wyst\u0105pienia Ojca Maksymiliana Kolbego, kt\u00f3ry odda\u0142 \u017cycie za Franciszka Gajowniczka: \u201eWszyscy wi\u0119\u017aniowie stali nadal na baczno\u015b\u0107 w szeregach poszczeg\u00f3lnych blok\u00f3w. Nagle zauwa\u017cy\u0142em, \u017ce z tylnych szereg\u00f3w naszego bloku wyszed\u0142 jaki\u015b nieznany mi wi\u0119zie\u0144 i wolnym krokiem pod\u0105\u017cy\u0142 w kierunku grupy SS. Nikt nie zareagowa\u0142 na jego wyst\u0105pienie. Blokowy odpowiedzialny za dyscyplin\u0119 podleg\u0142ego mu bloku, inni Blockf\u00fchrerzy nie usi\u0142owali przeszkadza\u0107 wi\u0119\u017aniowi. Z\u0142amanie \u017celaznej dyscypliny porz\u0105dku obowi\u0105zuj\u0105cego w obozie by\u0142o dla wszystkich tak olbrzymim zaskoczeniem, \u017ce zar\u00f3wno wi\u0119\u017aniowie, jak i esesmani patrzyli na to, co si\u0119 dzieje, nie wierz\u0105c w\u0142asnym oczom, \u015bledz\u0105c powolny marsz wi\u0119\u017ania. Podszed\u0142 do komendanta, stan\u0105\u0142 w przepisowej odleg\u0142o\u015bci przed nim, zdj\u0105\u0142 czapk\u0119 i co\u015b do niego m\u00f3wi\u0142. Imponowa\u0142o nam to, \u017ce w obecno\u015bci tylu esesman\u00f3w
\ni wi\u0119\u017ani\u00f3w funkcyjnych z\u0142ama\u0142 dyscyplin\u0119, \u017ce odwa\u017cy\u0142 si\u0119 wyst\u0105pi\u0107\u201d. <\/em><\/p>\n

\"\"<\/a>
Gr\u00f3b Adama JJurkiwicza na cmentarzu komunalnym w O\u015bwi\u0119cimiu<\/figcaption><\/figure>\n

Przeniesiony w marcu 1943 r. do KL Neuengamme, a nast\u0119pnie wi\u0119ziony by\u0142 w jego podobozie Hannover-St\u00f6cken, sk\u0105d zbieg\u0142 w nocy z 16 na 17 grudnia tego\u017c roku.<\/span><\/p>\n

Tej samej nocy w porozumieniu z Adamem Jurkiewiczem podj\u0105\u0142 tak\u017ce ucieczk\u0119 jego obozowy kolega jeszcze Auschwitz, Kazimierz Stramek (nr 294), kt\u00f3remu szcz\u0119\u015bcie jednak nie dopisa\u0142o i podczas po\u015bcigu zosta\u0142 zastrzelony przez esesman\u00f3w, pochodzi\u0142 z Krakowa mia\u0142 trzydzie\u015bci lat.<\/p>\n

W dramatycznych okoliczno\u015bciach przedosta\u0142 si\u0119 do okupowanej Polski, bior\u0105c w 1944 r. udzia\u0142 w akcjach bojowych Armii Krajowej na terenie wojew\u00f3dztwa krakowskiego i tarnowskiego a\u017c do czasu nadej\u015bcia \u017co\u0142nierzy Armii Czerwonej.\"\"<\/a><\/p>\n

Po wojnie studiowa\u0142 na Politechnice Gliwickiej, otrzymuj\u0105c dyplom in\u017cyniera chemika. Pracowa\u0142 do emerytury w o\u015bwi\u0119cimskich Zak\u0142adach Chemicznych, powsta\u0142ych na bazie poniemieckiego kombinatu chemicznego Buna Werke, zatrudniaj\u0105cego kiedy\u015b wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz III-Monowitz.<\/p>\n

Jest autorem ksi\u0105\u017cki o profesorze Marianie Batce<\/a> (nr obozowy 11795), kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 \u015bmierci\u0105 g\u0142odow\u0105 w KL Auschwitz 27 kwietnia 1941 r.<\/p>\n

Adam Jurkiewicz zmar\u0142 11 pa\u017adziernika 1997 r. i zosta\u0142 pochowany na cmentarzu komunalnym w O\u015bwi\u0119cimiu.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Anna Jurkiewicz, o\u015bwi\u0119cimska \u0142y\u017cwiarka figurowa<\/figcaption><\/figure>\n

Jego wnuczk\u0105 jest Anna Jurkiewicz (ur. 1984 r.), znana o\u015bwi\u0119cimska \u0142y\u017cwiarka figurowa, startowa\u0142a w konkurencji solistek<\/a>. Uczestniczka igrzysk olimpijskich (2010<\/a>), mistrzostw Europy i \u015bwiata, czterokrotna mistrzyni Polski (2007<\/a>,\u00a02008<\/a>,\u00a02009<\/a>,\u00a02011<\/a>). Obecnie mieszka wraz z rodzin\u0105 w Norwegii.<\/p>\n

Zako\u0144czy\u0142a karier\u0119 amatorsk\u0105 w 2011 r.<\/p>\n

Pos\u0142uchaj: Opowie\u015b\u0107 o Adamie Jurkiewiczu (nr obozowy 476).<\/strong><\/a><\/p>\n

Przeczytaj: Anna Jurkiewicz – stracona kariera polskiej \u0142y\u017cwiarki figurowej.<\/a><\/strong><\/p>\n

Adam Cyra<\/strong><\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, 17 marca 2026 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Adam Jurkiewicz urodzi\u0142 si\u0119 2 marca 1920 r. w Nowym S\u0105czu. By\u0142 absolwentem gimnazjum i \u017co\u0142nierzem wojny obronnej Polski we wrze\u015bniu 1939 r. Aresztowano go wiosn\u0105 nast\u0119pnego roku w ramach zarz\u0105dzonej przez generalnego gubernatora Hansa Franka akcji A-B, kt\u00f3ra wymierzona by\u0142a przeciwko polskiej inteligencji. Osadzony zosta\u0142 w wi\u0119zieniu w Tarnowie, sk\u0105d w dniu 14 czerwca …<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":39576,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Adam-Cyra-i-Adam-Jurkiewicz-nr-476.-Fot.-ok.-1995-r.jpg",951,1263,false],"thumbnail":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Adam-Cyra-i-Adam-Jurkiewicz-nr-476.-Fot.-ok.-1995-r.jpg",72,96,false],"medium":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Adam-Cyra-i-Adam-Jurkiewicz-nr-476.-Fot.-ok.-1995-r-113x150.jpg",113,150,true],"medium_large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Adam-Cyra-i-Adam-Jurkiewicz-nr-476.-Fot.-ok.-1995-r-768x1020.jpg",768,1020,true],"large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Adam-Cyra-i-Adam-Jurkiewicz-nr-476.-Fot.-ok.-1995-r-226x300.jpg",226,300,true],"1536x1536":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Adam-Cyra-i-Adam-Jurkiewicz-nr-476.-Fot.-ok.-1995-r.jpg",951,1263,false],"2048x2048":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Adam-Cyra-i-Adam-Jurkiewicz-nr-476.-Fot.-ok.-1995-r.jpg",951,1263,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"Adam Cyra","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/adam-cyra\/"},"uagb_comment_info":3,"uagb_excerpt":"Adam Jurkiewicz urodzi\u0142 si\u0119 2 marca 1920 r. w Nowym S\u0105czu. By\u0142 absolwentem gimnazjum i \u017co\u0142nierzem wojny obronnej Polski we wrze\u015bniu 1939 r. Aresztowano go wiosn\u0105 nast\u0119pnego roku w ramach zarz\u0105dzonej przez generalnego gubernatora Hansa Franka akcji A-B, kt\u00f3ra wymierzona by\u0142a przeciwko polskiej inteligencji. Osadzony zosta\u0142 w wi\u0119zieniu w Tarnowie, sk\u0105d w dniu 14 czerwca…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39578"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39578"}],"version-history":[{"count":64,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39578\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39815,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39578\/revisions\/39815"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/39576"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39578"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39578"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39578"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}