{"id":38965,"date":"2025-04-02T11:36:19","date_gmt":"2025-04-02T11:36:19","guid":{"rendered":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=38965"},"modified":"2025-04-12T20:24:59","modified_gmt":"2025-04-12T20:24:59","slug":"wiezien-auschwitz-i-zolnierz-kedywu-ak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2025\/04\/02\/wiezien-auschwitz-i-zolnierz-kedywu-ak\/","title":{"rendered":"Wi\u0119zie\u0144 Auschwitz i \u017co\u0142nierz Kedywu Armii Krajowej"},"content":{"rendered":"
\n

W dniu 26 sierpnia 1943 r. Kierownictwo Dywersji Okr\u0119gu Warszawskiego AK przeprowadzi\u0142o nieudan\u0105 akcj\u0119, kt\u00f3rej celem by\u0142o zniszczenie wt\u00f3rnik\u00f3w kart rozpoznawczych, przechowywanych dla cel\u00f3w policyjnych w niemieckim urz\u0119dzie Arbeitsamt przy ul. Czackiego 14. Ich istnienie sprawia\u0142o, \u017ce ka\u017cdy posiadacz fa\u0142szywej arbeitskarty m\u00f3g\u0142 \u0142atwo zosta\u0107 rozpoznany.<\/strong><\/p>\n

Akcja ta zako\u0144czy\u0142a si\u0119 ca\u0142kowit\u0105 katastrof\u0105, bo gestapo powiadomione przez zdrajc\u0119 czeka\u0142o ju\u017c na miejscu. Do dow\u00f3dcy grupy ubezpieczaj\u0105cej por. \u201eOnufrego\u201d i kierowcy strz. \u201eRomana\u201d podjecha\u0142 samoch\u00f3d z Niemcami, z kt\u00f3rego otworzono ogie\u0144. Obaj padli martwi. Kedyw straci\u0142 dw\u00f3ch \u017co\u0142nierzy oraz samoch\u00f3d z \u0142adunkami wybuchowymi. Zadania nie zosta\u0142o wykonane. Bezb\u0142\u0119dne dzia\u0142anie gestapo, zsynchronizowane z minutowym planem akcji Kedywu nasuwa\u0142y uzasadnione podejrzenie, granicz\u0105ce prawie z pewno\u015bci\u0105, \u017ce akcja zosta\u0142a zdradzona, bowiem plan napadu zna\u0142o zaledwie kilka os\u00f3b.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Zbigniew Art, zdj\u0119cie wykonane przez obozowe gestapo<\/figcaption><\/figure>\n

Dwaj wymienieni powy\u017cej \u017co\u0142nierze Kedywu to por. Jerzy Tr\u00f3szy\u0144ski ps. \u201eOnufry\u201d oraz Zbigniew Art ps. \u201eRoman\u201d. Cia\u0142a obu Niemcy przetransportowali do prosektorium przy ul. Oczki, sk\u0105d zosta\u0142y wykradzione przez koleg\u00f3w i pochowane na Cmentarzu Br\u00f3dnowskim pod fa\u0142szywymi nazwiskami Henryk Montwi\u0142 i Zbigniew Kraft. Ubezpieczaj\u0105cy akcj\u0119, kierowca strz. \u201eRoman\u201d, by\u0142 zwolnionym w 1942 r. wi\u0119\u017aniem KL Auschwitz.<\/p>\n

Zbigniew Art \u201eRoman\u201d urodzi\u0142 si\u0119 16 pa\u017adziernika 1918 r. W po\u0142owie sierpnia 1940 r. zosta\u0142 zatrzymany przez Niemc\u00f3w w \u0142apance ulicznej i wywieziony pierwszym transportem warszawskim do KL Auschwitz, gdzie oznaczono go numerem 1833. Po blisko p\u00f3\u0142tora roku zosta\u0142 zwolniony z obozu w 1942 r. i wkr\u00f3tce zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w konspiracj\u0119 Armii Krajowej. Ponownie schwytany przez Niemc\u00f3w w \u0142apance na Pradze zdo\u0142a\u0142 uciec z poci\u0105gu jad\u0105cego najprawdopodobniej do obozu na Majdanku.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Upami\u0119tnienie \u017co\u0142nierzy baonu „Miot\u0142a” na Cmentarzu Wojskowym na Pow\u0105zkach<\/figcaption><\/figure>\n

Podobnie jak w przypadku \u201eOnufrego\u201d jego cia\u0142o zosta\u0142o zabrane przez Niemc\u00f3w i p\u00f3\u017aniej pogrzebane we wsp\u00f3lnym grobie. Obecnie pochowany jest na warszawskich Pow\u0105zkach Wojskowych w kwaterze baonu \u201eMiot\u0142a\u201d.<\/p>\n

Osiemdziesi\u0105t jeden lat temu, w dniu 15 kwietnia 1944 r., na warszawskim \u017boliborzu Kedyw przeprowadzi\u0142 akcj\u0119 likwidacji czterech agent\u00f3w gestapo.<\/p>\n

Jednym z nich by\u0142 por. Jerzy Tab\u0119cki ps.\u201dLasso\u201d, kt\u00f3ry urodzi\u0142 si\u0119 14 grudnia 1916 r. w U\u0142an\u00f3wce, powiat Winnica na Ukrainie jako syn zawodowego oficera WP oraz Niemki. Sam by\u0142 przedwojennym zawodowym oficerem polskiej marynarki oraz podczas okupacji niemieckiej dow\u00f3dc\u0105 kom\u00f3rki likwidacyjnej Kedywu Okr\u0119gu Warszawskiego. Skazany zosta\u0142 na \u015bmier\u0107\u00a0 za wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Niemcami oraz uchylanie si\u0119 od wykonywania wyrok\u00f3w \u015bmierci na agentach gestapo oraz najprawdopodobniej zdrad\u0119 planu wspomnianej tragicznej akcji z 26 sierpnia 1943 r.<\/p>\n

Wyrok na niego wyda\u0142 pp\u0142k\/gen. Antoni Chru\u015bciel ps. \u201eMonter\u201d, szef Okr\u0119gu Warszawa AK, p\u00f3\u017aniejszy dow\u00f3dca Powstania Warszawskiego.<\/p>\n

Czytaj wi\u0119cej: Zdrajca czy bandyta? Nieoczywisty przypadek por. Jerzego Tab\u0119ckiego „Lassa”.<\/a><\/strong><\/p>\n

Adam Cyra<\/strong><\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, 2 kwietnia 2025 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W dniu 26 sierpnia 1943 r. Kierownictwo Dywersji Okr\u0119gu Warszawskiego AK przeprowadzi\u0142o nieudan\u0105 akcj\u0119, kt\u00f3rej celem by\u0142o zniszczenie wt\u00f3rnik\u00f3w kart rozpoznawczych, przechowywanych dla cel\u00f3w policyjnych w niemieckim urz\u0119dzie Arbeitsamt przy ul. Czackiego 14. Ich istnienie sprawia\u0142o, \u017ce ka\u017cdy posiadacz fa\u0142szywej arbeitskarty m\u00f3g\u0142 \u0142atwo zosta\u0107 rozpoznany. Akcja ta zako\u0144czy\u0142a si\u0119 ca\u0142kowit\u0105 katastrof\u0105, bo gestapo powiadomione przez …<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":38963,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Zbigniew-Art-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",900,420,false],"thumbnail":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Zbigniew-Art-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",128,60,false],"medium":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Zbigniew-Art-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo-150x70.jpg",150,70,true],"medium_large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Zbigniew-Art-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo-768x358.jpg",768,358,true],"large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Zbigniew-Art-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo-300x140.jpg",300,140,true],"1536x1536":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Zbigniew-Art-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",900,420,false],"2048x2048":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/Zbigniew-Art-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",900,420,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"Adam Cyra","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/adam-cyra\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"W dniu 26 sierpnia 1943 r. Kierownictwo Dywersji Okr\u0119gu Warszawskiego AK przeprowadzi\u0142o nieudan\u0105 akcj\u0119, kt\u00f3rej celem by\u0142o zniszczenie wt\u00f3rnik\u00f3w kart rozpoznawczych, przechowywanych dla cel\u00f3w policyjnych w niemieckim urz\u0119dzie Arbeitsamt przy ul. Czackiego 14. Ich istnienie sprawia\u0142o, \u017ce ka\u017cdy posiadacz fa\u0142szywej arbeitskarty m\u00f3g\u0142 \u0142atwo zosta\u0107 rozpoznany. Akcja ta zako\u0144czy\u0142a si\u0119 ca\u0142kowit\u0105 katastrof\u0105, bo gestapo powiadomione przez…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38965"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=38965"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38965\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38973,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38965\/revisions\/38973"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/38963"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=38965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=38965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=38965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}