{"id":3870,"date":"2012-10-23T15:51:47","date_gmt":"2012-10-23T15:51:47","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=3870"},"modified":"2021-10-31T11:52:26","modified_gmt":"2021-10-31T11:52:26","slug":"antoni-dobrowolski-1904-2012","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2012\/10\/23\/antoni-dobrowolski-1904-2012\/","title":{"rendered":"Antoni Dobrowolski (1904-2012)"},"content":{"rendered":"<div class=\"entry\">\n<p style=\"text-align: justify\">W dniu 21 pa\u017adziernika 2012 roku zmar\u0142 Antoni Dobrowolski, najstarszy by\u0142y wi\u0119zie\u0144 KL Auschwitz, mia\u0142 108 lat. Zmar\u0142y by\u0142 tak\u017ce najstarszym w Polsce \u017cyj\u0105cym cz\u0142onkiem Zwi\u0105zku Nauczycielstwa Polskiego, w tym roku min\u0119\u0142a  86. rocznica Jego przynale\u017cno\u015bci do tego zwi\u0105zku. Pogrzeb odby\u0142 si\u0119 w D\u0119bnie (Zachodniopomorskie)  24 pa\u017adziernika 2012 r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Antoni Dobrowolski urodzi\u0142 si\u0119  8 pa\u017adziernika 1904 r. w Wolborzu. W 1921 podj\u0105\u0142 nauk\u0119 w Seminarium Nauczycielskim w Tomaszowie Mazowieckim, a po jego uko\u0144czeniu rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 jako nauczyciel w szkole  powszechnej w Studzienkach w wojew\u00f3dztwie bia\u0142ostockim i jednocze\u015bnie w 1926 roku wst\u0105pi\u0142 do Zwi\u0105zku Nauczycielstwa Polskiego.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/Antoni-Dobrowolski.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-3879\" src=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/Antoni-Dobrowolski-300x131.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"131\" srcset=\"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/Antoni-Dobrowolski-300x131.jpg 300w, https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/Antoni-Dobrowolski-1024x447.jpg 1024w, https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/Antoni-Dobrowolski.jpg 1050w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Za udzia\u0142 w tajnym nauczaniu podczas okupacji  w miejscowo\u015bci Rzeczyca (pow. tomaszowski, woj. \u0142\u00f3dzkie) zosta\u0142 aresztowany, a nast\u0119pnie 6 czerwca 1942  r.  skierowano go z wi\u0119zienia w Radomiu  do KL Auschwitz, gdzie oznaczony zosta\u0142 numerem obozowym 38081. By\u0142 jednym z ponad 150 nauczycieli \u2013 oficer\u00f3w rezerwy, kt\u00f3rych  w tym transporcie, licz\u0105cym 731 os\u00f3b,  przywieziono w\u00f3wczas do o\u015bwi\u0119cimskiego obozu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z aresztowanych nauczycieli zgin\u0119\u0142a ju\u017c w 1942 r. Antoni Dobrowolski zosta\u0142  przeniesiony do KL Gross-Rosen, a nast\u0119pnie KL Sachsenhausen. Tam doczeka\u0142 wyzwolenia wiosn\u0105 1945 r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Po wojnie osiedli\u0142 si\u0119 na Ziemiach Zachodnich, gdzie zacz\u0105\u0142 organizowa\u0107 pocz\u0105tki szkolnictwa. By\u0142 wsp\u00f3\u0142organizatorem Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego w D\u0119bnie, a nast\u0119pnie jego d\u0142ugoletnim dyrektorem. Dzi\u015b po wielu latach dyrektorem tego\u017c liceum jest Jego syn Andrzej Dobrowolski.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">\u201e38081\u201d to numer, kt\u00f3ry niemieccy nazi\u015bci wytatuowali  70. lat temu  w  KL Auschwitz  &#8211; Antoniemu  Dobrowolskiemu  oraz tytu\u0142 filmu dokumentuj\u0105cego jego obozowe prze\u017cycia. W trwaj\u0105cym  osiemdziesi\u0105t minut filmie opowiadzia\u0142 on o swoich obozowych prze\u017cyciach, o  pracy ponad si\u0142y, g\u0142odzie i poni\u017ceniu. Ten poruszaj\u0105cy film nakr\u0119ci\u0142 niemiecki dokumentalista  Lutz G\u00fcnther. Na j\u0119zyk niemiecki opowie\u015b\u0107 dziadka  przet\u0142umaczy\u0142a Magdalena  Dobrowolska, wnuczka Antoniego. Dzi\u0119ki temu film obejrzeli r\u00f3wnie\u017c niemieccy widzowie.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Antoni Dobrowolski d\u0142ugo nie chcia\u0142 si\u0119 zgodzi\u0107 na relacje przed   kamer\u0105 i dopiero gdy sko\u0144czy\u0142 103 lata wyrazi\u0142 zgod\u0119. Powsta\u0142 ponad 4  godzinny zapis. Film jest autorstwa Lutza G\u00fcntera i Magdaleny  Dobrowolskiej. Prapremiera odby\u0142a si\u0119 w D\u0119bnie w 2008 r. W tym samym roku mia\u0142a miejsce tak\u017ce premiera tego filmu w Berlinie.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/z\u0142odzieje.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-3882\" src=\"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2012\/10\/z\u0142odzieje.jpg\" alt=\"\" width=\"190\" height=\"273\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Z kolei ksi\u0105\u017cka Remigiusza Rzepczaka \u201eZ\u0142odzieje wiary i nadziei\u201d, kt\u00f3ra zosta\u0142a wydana w 2011 r., to efekt rozm\u00f3w z mieszkaj\u0105cymi w Zachodniopomorskim  pi\u0119tnastoma by\u0142ymi wi\u0119\u017aniami hitlerowskich oboz\u00f3w koncentracyjnych. Jednym z rozm\u00f3wc\u00f3w by\u0142 Antoni Dobrowolski. Ksi\u0105\u017cka wydana zosta\u0142a w polsko-niemieckiej wersji j\u0119zykowej, a s\u0142owo wst\u0119pne napisa\u0142 sam W\u0142adys\u0142aw Bartoszewski &#8211; w czasie wojny tak\u017ce wi\u0119zie\u0144 KL Auschwitz.<\/p>\n<p><strong>Adam Cyra<\/strong><\/p>\n<p><em>O\u015bwi\u0119cim, \u00a0dnia 23 pa\u017adziernika 2012 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W dniu 21 pa\u017adziernika 2012 roku zmar\u0142 Antoni Dobrowolski, najstarszy by\u0142y wi\u0119zie\u0144 KL Auschwitz, mia\u0142 108 lat. Zmar\u0142y by\u0142 tak\u017ce najstarszym w Polsce \u017cyj\u0105cym cz\u0142onkiem Zwi\u0105zku Nauczycielstwa Polskiego, w tym roku min\u0119\u0142a 86. rocznica Jego przynale\u017cno\u015bci do tego zwi\u0105zku. Pogrzeb odby\u0142 si\u0119 w D\u0119bnie (Zachodniopomorskie) 24 pa\u017adziernika 2012 r. Antoni Dobrowolski urodzi\u0142 si\u0119 8 pa\u017adziernika &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":3881,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"W dniu 21 pa\u017adziernika 2012 roku zmar\u0142 Antoni Dobrowolski, najstarszy by\u0142y wi\u0119zie\u0144 KL Auschwitz, mia\u0142 108 lat. Zmar\u0142y by\u0142 tak\u017ce najstarszym w Polsce \u017cyj\u0105cym cz\u0142onkiem Zwi\u0105zku Nauczycielstwa Polskiego, w tym roku min\u0119\u0142a 86. rocznica Jego przynale\u017cno\u015bci do tego zwi\u0105zku. Pogrzeb odby\u0142 si\u0119 w D\u0119bnie (Zachodniopomorskie) 24 pa\u017adziernika 2012 r. Antoni Dobrowolski urodzi\u0142 si\u0119 8 pa\u017adziernika&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3870"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3870"}],"version-history":[{"count":23,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3870\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35469,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3870\/revisions\/35469"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3881"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3870"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3870"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3870"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}