{"id":36370,"date":"2023-01-10T14:28:23","date_gmt":"2023-01-10T14:28:23","guid":{"rendered":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=36370"},"modified":"2023-08-09T14:56:25","modified_gmt":"2023-08-09T14:56:25","slug":"konfident-z-auschwitz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2023\/01\/10\/konfident-z-auschwitz\/","title":{"rendered":"Konfident z Auschwitz"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"<\/a>
Mieczys\u0142aw Mutka, zdj\u0119cie wykonane przez obozowe gestapo<\/figcaption><\/figure>\n

Po wielu latach uda\u0142o si\u0119 obecnie ustali\u0107 bli\u017csze dane na temat tego wyj\u0105tkowo niebezpiecznego konfidenta, kt\u00f3ry przed swoj\u0105 rzekom\u0105 ucieczk\u0105 z Auschwitz 13 stycznia 1942 r., upozorowan\u0105 przez obozowe gestapo, \u00a0nawi\u0105za\u0142 \u00a0potajemny kontakt z nauczycielk\u0105 Zofi\u0105 Szczerbowsk\u0105 ze Starych Staw\u00f3w. By\u0142a ona cz\u0142onkini\u0105 Batalion\u00f3w Ch\u0142opskich i wraz ze swym dow\u00f3dc\u0105 Wojciechem Jekie\u0142kiem z Osieka, po\u0142o\u017conego r\u00f3wnie\u017c w pobli\u017cu O\u015bwi\u0119cimia, okaza\u0142a mu pomoc przy jej rzekomej realizacji.<\/strong><\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>
Tablica pami\u0105tkowa w \u015awierkla\u0144cu, na kt\u00f3rej wymieniony jest Alojzy Bana\u015b<\/figcaption><\/figure>\n

Mieczys\u0142aw Mutka urodzi\u0142 si\u0119 7 lipca 1919 r., do obozu przywieziony w transporcie wi\u0119\u017ani\u00f3w z Krakowa 30 sierpnia 1940 r.,\u00a0 oznaczono go numerem 3469. By\u0142 studentem ze Lwowa. Zna\u0142 j\u0119zyki: polski, niemiecki i ukrai\u0144ski. Jego \u017con\u0105 by\u0142a Wanda, z domu Chojnowska.<\/p>\n

Mutka udawa\u0142 zbiega z obozu, b\u0119d\u0105c przebrany w uniform SS-mana, pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 przybranym nazwiskiem Mieczys\u0142aw M\u00f3lka-Chojnowski (Mulka-Choynowski).<\/p>\n

Mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce zachowa\u0142 swoje prawdziwe imi\u0119, natomiast w przybranym\u00a0 nazwisku \u00a0zmieni\u0142\u00a0 Mutka na M\u00f3lka i utworzy\u0142 do niego drugi cz\u0142on z panie\u0144skiego nazwiska swojej \u017cony Chojnowska.<\/p>\n

W aktach gestapo Ciechan\u00f3w zachowa\u0142 si\u0119 wpis, \u017ce przypuszczalnie wyst\u0119powa\u0142 jako SS-Oberscharf\u00fchrer r\u00f3wnie\u017c pod nazwiskami Hans K\u00fchlmann, Hans K\u00f6nig i Hans K\u00f6rning.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Fragment akt gestapo Ciechan\u00f3w. Archiwum PMA-B<\/figcaption><\/figure>\n

Wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0142 z drugim konfidentem o nazwisku Stanis\u0142aw Dembowicz (D\u0119bowicz). Obydwaj skazani zostali przez Wojskowy S\u0105d Specjalny AK na kar\u0119 \u015bmierci. Wspomnianego zdrajc\u0119 zastrzelono\"\"<\/a> w Sosnowcu, gdzie r\u00f3wnie\u017c na miejscowym cmentarzu chciano zlikwidowa\u0107 M\u00f3lk\u0119-Chojnowskiego.<\/p>\n

W dniu 2 listopada 1942 r. oddano do niego trzy strza\u0142y w g\u0142ow\u0119, nast\u0119pnie na szyi mocno zaci\u0105gni\u0119to mu szalik. Pozostawiono go w bieli\u017anie, s\u0105dz\u0105c, \u017ce cia\u0142o zostanie pogrzebane przez grabarza. Tymczasem po pewnym czasie postrzelony tylko konfident oprzytomnia\u0142 i o w\u0142asnych si\u0142ach wydosta\u0142 si\u0119 z cmentarza. Przebywa\u0142 p\u00f3\u017aniej, nadal wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105c z gestapo, w jednym z pensjonat\u00f3w na terenie Wis\u0142y, gdzie ostatecznie wykonano na nim wyrok w po\u0142owie stycznia 1943 r., natomiast na Dembowiczu r\u00f3wnie\u017c w tym samym roku, ale nie znamy dok\u0142adnej daty.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Muzeum Auschwitz. Tablice na murze bloku poobozowego nr 15<\/figcaption><\/figure>\n

Ekip\u0105 egzekutor\u00f3w dowodzi\u0142 \u017co\u0142nierz AK, por. Andrzej Harat z Libi\u0105\u017ca ko\u0142o O\u015bwi\u0119cimia, kt\u00f3ry w swoich powojennych wspomnieniach napisa\u0142:<\/p>\n

\"\"<\/a>
Por. Andrzej Harat z Libi\u0105\u017ca (1900-1970). Archiwum prywatne Rafa\u0142a Harata<\/figcaption><\/figure>\n

„Zw\u0142oki zaniesiono w kocu po d\u0119bowych schodach do piwnicy. Odkopano \u015bnieg na podw\u00f3rzu w studni, podniesiono p\u0142yt\u0119 betonow\u0105 przy pomocy kilofa i \u0142omu, zw\u0142oki wpuszczono do studni. Do rana \u015blady rozkopanego \u015bniegu zasypa\u0142a \u015bnie\u017cna wichura”.<\/p>\n

Podczas brawurowej akcji w Wi\u015ble zdrajc\u0119 zlikwidowano bez strza\u0142u (prawdopodobnie w pensjonacie o nazwie „Adela”), kt\u00f3ry w tym czasie wype\u0142niony by\u0142 Niemcami.<\/p>\n

\"\"<\/a>Obydwaj agenci, podobno pochodzenia ukrai\u0144skiego, rozpracowywali prawie ca\u0142y teren, podleg\u0142y bielskiemu dow\u00f3dztwu Armii Krajowej. Gestapo aresztowa\u0142o ponad siedemdziesi\u0105t os\u00f3b.<\/p>\n

Najpierw rozbity zosta\u0142 Inspektorat Bielski, potem nast\u0105pi\u0142y aresztowania tak\u017ce w Obwodzie O\u015bwi\u0119cimskim AK,<\/a><\/span> gdzie uj\u0119to m.in. komendanta ppor. rez. Alojzego Banasia, kpt. rez. Jana Barcika, Maksymiliana Niezgod\u0119, sier\u017c. rez. Jana Jakuczka, Bronis\u0142aw\u0119 Kubisty i Jadwig\u0119 Dylik.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Por. Antoni Cader<\/figcaption><\/figure>\n

W Obwodzie Bielskim AK ofiarami zdrady obydw\u00f3ch konfident\u00f3w stali si\u0119 m.in. komendant kpt. rez. Henryk Boryczka, Erwin Czaja, sier\u017c. rez. Ferdynand Dzie\u0144, J\u00f3zef Golonka (Golonko), plut. rez. Jan Jagosz, podch. Stanis\u0142aw Pacut, ppor. Stanis\u0142aw Pinczer, kpt. rez. Jan Staszewski i kpt. rez. J\u00f3zef Walas, natomiast w Obwodzie AK \u017bywiec gestapo zatrzyma\u0142o m.in. komendanta por. Antoniego Cadera<\/a><\/span>, Stanis\u0142awa Barona, sier\u017c. rez. Stanis\u0142awa G\u00f3r\u0119, ppor. Mieczys\u0142awa Jonkisza (pe\u0142ni\u0105cego tak\u017ce funkcj\u0119 zast\u0119pcy Inspektora Bielskiego AK), ppor. rez. Jana Litwi\u0144skiego i podch. Jana Urba\u0144ca.<\/span><\/p>\n

Osiemdziesi\u0105t lat temu aresztowanych przewieziono z wi\u0119zienia \u015bledczego w Mys\u0142owicach do obozu Auschwitz i z wyroku katowickiego s\u0105du dora\u017anego gestapo rozstrzelano pod \u015acian\u0105 Strace\u0144 25 stycznia 1943 r.<\/p>\n

Czytaj wi\u0119cej: Wydani przez polskich zdrajc\u00f3w<\/span><\/a><\/span><\/strong><\/p>\n

Adam Cyra<\/strong><\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, 25 stycznia 2023 r.<\/em><\/p>\n

\"\"<\/a>
W 80. rocznic\u0119 ho\u0142d zamordowanym odda\u0142a delegacja<\/span><\/a> Muzeum Pami\u0119ci Mieszka\u0144c\u00f3w Ziemi O\u015bwi\u0119cimskiej. Fot. MMZO<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Po wielu latach uda\u0142o si\u0119 obecnie ustali\u0107 bli\u017csze dane na temat tego wyj\u0105tkowo niebezpiecznego konfidenta, kt\u00f3ry przed swoj\u0105 rzekom\u0105 ucieczk\u0105 z Auschwitz 13 stycznia 1942 r., upozorowan\u0105 przez obozowe gestapo, \u00a0nawi\u0105za\u0142 \u00a0potajemny kontakt z nauczycielk\u0105 Zofi\u0105 Szczerbowsk\u0105 ze Starych Staw\u00f3w. By\u0142a ona cz\u0142onkini\u0105 Batalion\u00f3w Ch\u0142opskich i wraz ze swym dow\u00f3dc\u0105 Wojciechem Jekie\u0142kiem z Osieka, po\u0142o\u017conego …<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":36372,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Mieczyslaw-Mutka-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",900,420,false],"thumbnail":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Mieczyslaw-Mutka-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",128,60,false],"medium":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Mieczyslaw-Mutka-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo-150x70.jpg",150,70,true],"medium_large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Mieczyslaw-Mutka-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo-768x358.jpg",768,358,true],"large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Mieczyslaw-Mutka-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo-300x140.jpg",300,140,true],"1536x1536":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Mieczyslaw-Mutka-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",900,420,false],"2048x2048":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Mieczyslaw-Mutka-zdjecie-wykonane-przez-obozowe-gestapo.jpg",900,420,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"Adam Cyra","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/adam-cyra\/"},"uagb_comment_info":1,"uagb_excerpt":"Po wielu latach uda\u0142o si\u0119 obecnie ustali\u0107 bli\u017csze dane na temat tego wyj\u0105tkowo niebezpiecznego konfidenta, kt\u00f3ry przed swoj\u0105 rzekom\u0105 ucieczk\u0105 z Auschwitz 13 stycznia 1942 r., upozorowan\u0105 przez obozowe gestapo, \u00a0nawi\u0105za\u0142 \u00a0potajemny kontakt z nauczycielk\u0105 Zofi\u0105 Szczerbowsk\u0105 ze Starych Staw\u00f3w. By\u0142a ona cz\u0142onkini\u0105 Batalion\u00f3w Ch\u0142opskich i wraz ze swym dow\u00f3dc\u0105 Wojciechem Jekie\u0142kiem z Osieka, po\u0142o\u017conego…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36370"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=36370"}],"version-history":[{"count":85,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36370\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":36373,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36370\/revisions\/36373"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/36372"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=36370"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=36370"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=36370"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}