{"id":28644,"date":"2019-05-02T13:20:55","date_gmt":"2019-05-02T13:20:55","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=28644"},"modified":"2021-10-31T11:00:16","modified_gmt":"2021-10-31T11:00:16","slug":"moj-wujek-byl-woldenberczykie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2019\/05\/02\/moj-wujek-byl-woldenberczykie\/","title":{"rendered":"M\u00f3j wujek by\u0142 Woldenberczykiem"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"<\/a>
Dobiegniew – pomnik-Woldenberczyka<\/figcaption><\/figure>\n

W czasie wojny w dzisiejszym Dobiegniewie ko\u0142o Krzy\u017ca Wielkopolskiego znajdowa\u0142 si\u0119 najwi\u0119kszy w Polsce ob\u00f3z jeniecki Oflag II C Woldenberg. Przetrzymywano w nim oko\u0142o 6,5 tysi\u0105ca podoficer\u00f3w i oficer\u00f3w Wojska Polskiego. \u017bo\u0142nierze w obozie prowadzili bardzo aktywn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturalno \u2013 o\u015bwiatow\u0105. Organizowane by\u0142y zawody sportowe oraz liczne seminaria i wyk\u0142ady.<\/strong><\/p>\n

Kiedy wiadomo by\u0142o, \u017ce Niemcy w tej wojnie b\u0119d\u0105 stron\u0105 pokonan\u0105 25 stycznia 1945 roku podj\u0119to decyzj\u0119 o ewakuacji obozu. Wtedy te\u017c nast\u0105pi\u0142 wymarsz je\u0144c\u00f3w w kierunku na zachodnim. 29 stycznia 1945 roku wi\u0119kszo\u015b\u0107 ewakuowanych zosta\u0142a oswobodzona przez \u017co\u0142nierzy Armii Czerwonej w miejscowo\u015bci Dziedzice niedaleko Barlinka. Cz\u0119\u015b\u0107 je\u0144c\u00f3w ewakuowano dalej w okolice Hamburga. Ostatnia grupa zosta\u0142a wyswobodzona przez aliant\u00f3w 3 maja 1945 roku.<\/p>\n

Po wojnie byli wi\u0119\u017aniowie obozu nie zapomnieli o Dobiegniewie i ch\u0119tnie pomagali mieszka\u0144com miasta. Na cokole pomnika stoi granitowy Woldenberczyk wzorowany na postaci by\u0142ego je\u0144ca Witolda Doma\u0144skiego.<\/p>\n

Jednym z je\u0144c\u00f3w polskich wi\u0119zionym w Oflagu II C Woldenberg by\u0142 porucznik rezerwy Stanis\u0142aw Urbanik, pochodz\u0105cy ze S\u0142awkowa, uczestnik kampanii wrze\u015bniowej w 1939 roku, kt\u00f3ry przez wiele lat po wojnie pracowa\u0142 jako in\u017cynier, g\u0142\u00f3wny mechanik w Olkuskiej Fabryce Naczy\u0144 Emaliowanych. By\u0142 on moim wujkiem. Zmar\u0142 12 maja w 2001 roku, maj\u0105c osiemdziesi\u0105t dziewi\u0119\u0107 lat i jest pochowany na cmentarzu w Olkuszu. Ponad czteroletni pobyt w niewoli niemieckiej w Oflagu II C Woldenberg interesuj\u0105co\u00a0opisa\u0142 w obszernych wspomnieniach (czytaj w PDF-ie),<\/span><\/a> <\/strong>kt\u00f3re s\u0105 w posiadaniu jego rodziny.<\/p>\n

Wymowny fragment tych wspomnie\u0144 warto przytoczy\u0107:\u00a0Drugim wa\u017cnym momentem 1943 roku, by\u0142o podanie przez Niemc\u00f3w, do naszej wiadomo\u015bci \u201ezbrodni katy\u0144skiej\u201d dokonanej przez ZSRR na oficerach polskich. W gazecie obozowej wydawanej przez Niemc\u00f3w w j\u0119zyku polskim \u2013 zwanej pospolicie \u201egadzin\u00f3wk\u0105\u201d, ukazywa\u0142y si\u0119 nazwiska ekshumowanych oficer\u00f3w polskich. W\u00f3wczas wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas rzuca\u0142a si\u0119 do czytania tej gazety by odszuka\u0107 nazwiska znajomych lub krewnych. Ja czytaj\u0105c kolejn\u0105 list\u0119 zamordowanych w Katyniu, znalaz\u0142em dwa bliskie mi nazwiska. Jedno to ppor. Czajka Stefan \u2013 kolega i przyjaciel \u2013 nauczyciel w szkole podstawowej nr 1 w Olkuszu, a w pracy spo\u0142ecznej, w kt\u00f3rej i ja uczestniczy\u0142em, by\u0142 komendantem Powiatowym Zwi\u0105zku Strzeleckiego w Olkuszu. Drugie to: ppor. Micha\u0142 Ornatkiewicz \u2013 in\u017cynier i profesor w PSGH w D\u0105browie G\u00f3rniczej \u2013 kierownik Wydzia\u0142u Elektryczno-Mechanicznego i wychowawca naszego rocznika studi\u00f3w. <\/em><\/p>\n

\"\"<\/a>
Zdj\u0119cie \u015blubne Stanis\u0142awa Urbanika, Olkusz 1946 r.<\/figcaption><\/figure>\n

Tragedia ta bardzo wstrz\u0105sn\u0119\u0142a nami i wielu z tych, kt\u00f3rzy dot\u0105d cieszyli si\u0119 ze zwyci\u0119stwa Armii Czerwonej, zacz\u0119\u0142o si\u0119 zastanawia\u0107 nad tym co zrobi\u0105 z nami \u201erusy\u201d, gdy dostaniemy si\u0119 w ich r\u0119ce. W\u00f3wczas przypomnia\u0142o mi si\u0119 to co m\u00f3wi\u0142 m\u00f3j plutonowy i by\u0142em zadowolony, \u017ce mnie u\u015bwiadomi\u0142, aby nie \u00a0podda\u0107 si\u0119 Sowietom, bo mo\u017ce i ja znalaz\u0142bym si\u0119 na tej tragicznej li\u015bcie. Coraz wi\u0119ksza ilo\u015b\u0107 oficer\u00f3w zastanawia\u0142a si\u0119, gdzie by ewentualnie wyemigrowa\u0107, aby nie stra\u0107 si\u0119 \u0142upem zwyci\u0119skiej Armii Czerwonej. Wielu te\u017c zacz\u0119\u0142o intensywnie uczy\u0107 si\u0119 j\u0119zyka angielskiego, francuskiego, hiszpa\u0144skiego itp. Ja te\u017c id\u0105c za podmuchem zacz\u0105\u0142em uczy\u0107 si\u0119 j\u0119zyka hiszpa\u0144skiego, ale po kilku miesi\u0105cach zrezygnowa\u0142em z dalszej nauki.<\/em><\/p>\n

Dziesi\u0119\u0107 lat temu, uroczysto\u015b\u0107 ods\u0142oni\u0119ciu Pomnika Woldenberczyka w Dobiegniewie \u2013 2 wrze\u015bnia 2009 roku \u2013 po\u0142\u0105czona by\u0142a z obchodami 70. rocznicy wybuchu drugiej wojny \u015bwiatowej. To wyj\u0105tkowe \u015bwi\u0119to rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 projekcj\u0105 film\u00f3w o tematyce obozowej na terenie Muzeum Woldenberczyka w Dobiegniewie. G\u0142\u00f3wne uroczysto\u015bci odby\u0142y si\u0119 na rynku w centrum miasta. Na uwag\u0119 zas\u0142uguje fakt, \u017ce udzia\u0142 w nich wzi\u0119\u0142o trzech by\u0142ych je\u0144c\u00f3w Oflagu II C Woldenberg. Po ods\u0142oni\u0119ciu pomnika odprawiona zosta\u0142a Msza \u015bw. oraz odczytano apel poleg\u0142ych. Imprezie towarzyszy\u0142a w dniu nast\u0119pnym Og\u00f3lnopolska Konferencja Naukowa pod has\u0142em \u201ePolski rok 1939\u2033.<\/p>\n

Adam Cyra<\/strong>
\n<\/em><\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, 2 maja 2019 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W czasie wojny w dzisiejszym Dobiegniewie ko\u0142o Krzy\u017ca Wielkopolskiego znajdowa\u0142 si\u0119 najwi\u0119kszy w Polsce ob\u00f3z jeniecki Oflag II C Woldenberg. Przetrzymywano w nim oko\u0142o 6,5 tysi\u0105ca podoficer\u00f3w i oficer\u00f3w Wojska Polskiego. \u017bo\u0142nierze w obozie prowadzili bardzo aktywn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturalno \u2013 o\u015bwiatow\u0105. Organizowane by\u0142y zawody sportowe oraz liczne seminaria i wyk\u0142ady. Kiedy wiadomo by\u0142o, \u017ce Niemcy …<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":28645,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Dobiegniew-pomnik-Woldenberczyka-199x300.jpg",199,300,false],"thumbnail":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Dobiegniew-pomnik-Woldenberczyka-199x300-150x150.jpg",96,96,true],"medium":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Dobiegniew-pomnik-Woldenberczyka-199x300.jpg",100,150,false],"medium_large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Dobiegniew-pomnik-Woldenberczyka-199x300.jpg",199,300,false],"large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Dobiegniew-pomnik-Woldenberczyka-199x300.jpg",199,300,false],"1536x1536":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Dobiegniew-pomnik-Woldenberczyka-199x300.jpg",199,300,false],"2048x2048":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/Dobiegniew-pomnik-Woldenberczyka-199x300.jpg",199,300,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"W czasie wojny w dzisiejszym Dobiegniewie ko\u0142o Krzy\u017ca Wielkopolskiego znajdowa\u0142 si\u0119 najwi\u0119kszy w Polsce ob\u00f3z jeniecki Oflag II C Woldenberg. Przetrzymywano w nim oko\u0142o 6,5 tysi\u0105ca podoficer\u00f3w i oficer\u00f3w Wojska Polskiego. \u017bo\u0142nierze w obozie prowadzili bardzo aktywn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturalno \u2013 o\u015bwiatow\u0105. Organizowane by\u0142y zawody sportowe oraz liczne seminaria i wyk\u0142ady. Kiedy wiadomo by\u0142o, \u017ce Niemcy…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28644"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28644"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28644\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35075,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28644\/revisions\/35075"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/28645"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28644"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28644"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28644"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}