{"id":21343,"date":"2017-01-11T08:10:29","date_gmt":"2017-01-11T08:10:29","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=21343"},"modified":"2021-10-31T11:20:43","modified_gmt":"2021-10-31T11:20:43","slug":"okupacja-niemiecka-olkusza-w-oczach-dziecka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2017\/01\/11\/okupacja-niemiecka-olkusza-w-oczach-dziecka\/","title":{"rendered":"Okupacja niemiecka Olkusza w oczach dziecka"},"content":{"rendered":"
\n
\"Lech<\/a>
Lech Klew\u017cyc, 87 lat<\/figcaption><\/figure>\n

<\/strong>\"\"<\/a><\/strong><\/p>\n

26 maja 2017 roku, w wieku 87 lat zmar\u0142 Lech \u0141ukasz Klew\u017cyc.<\/span><\/a><\/strong> Urodzi\u0142 si\u0119 w 1930 r. w Olkuszu. Uko\u0144czy\u0142 studia ekonomiczne w Krakowie. Docent dr nauk ekonomicznych. W 1976 r. zorganizowa\u0142 w Krakowie oddzia\u0142 Instytutu Ekonomiki Przemys\u0142u Chemicznego. W 1989 r. powo\u0142a\u0142 Komitet Obywatelski na Czerwonym Pr\u0105dniku. Od 2000 r. by\u0142 przewodnicz\u0105cym tego komitetu i cz\u0142onkiem zarz\u0105du Komitetu Obywatelskiego Miasta Krakowa.<\/p>\n

Ponad dwa lata temu, przed siedemdziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0105 wyzwolenie Olkusza spod okupacji hitlerowskiej przez \u017co\u0142nierzy Armii Czerwonej w dniu 20 stycznia 1945 roku, Lech \u0141ukasz Klew\u017cyc \u00a0zd\u0105\u017cy\u0142 zako\u0144czy\u0107 kilkuletni\u0105 prac\u0119, zwi\u0105zan\u0105 ze spisywaniem swoich wspomnie\u0144 z okresu wojny. S\u0105 one zatytu\u0142owane \u201eNiemiecka okupacja Olkusza z lat 1939-1945 w oczach dziecka\u201d i licz\u0105 oko\u0142o pi\u0119\u0107set stron maszynopisu.<\/strong><\/p>\n

<\/strong><\/h2>\n
\n

Wspomnienia docenta dr. Lecha \u0141ukasza Klew\u017cyca<\/span><\/a><\/strong> ze wzgl\u0119du na obj\u0119to\u015b\u0107 zosta\u0142y podzielone na dwa tomy, kt\u00f3re Autor pi\u0119knie oprawi\u0142 i z okazji siedemdziesi\u0105tej rocznicy wyzwolenia Srebrnego Grodu ich egzemplarze \u00a0przes\u0142a\u0142 \u00a0Romanowi Pia\u015bnikowi, Burmistrzowi Miasta i Gminy Olkusz oraz Paw\u0142owi Piasnemu, Staro\u015bcie Powiatu Olkuskiego. Niestety, w rodzinnym mie\u015bcie \u00a0Autora jego wspomnienia nie wzbudzi\u0142y wi\u0119kszego zainteresowania, mimo \u017ce zas\u0142uguj\u0105 na opublikowanie.<\/p>\n

\"\"<\/a>Autor, rodowity olkuszanin, emerytowany pracownik naukowy Instytutu Ekonomiki Przemys\u0142u Chemicznego w Warszawie \u2013 Oddzia\u0142 w Krakowie, liczy\u0142 \u00a0zaledwie dziewi\u0119\u0107 lat i osiem miesi\u0119cy, kiedy rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 druga wojna \u015bwiatowa, a w dniu jej zako\u0144czenia mia\u0142 nieca\u0142e pi\u0119tna\u015bcie lat. Na kartach swoich wspomnie\u0144 opisa\u0142 wydarzenia z tego okresu, kt\u00f3re najbardziej utkwi\u0142y mu w\u00a0pami\u0119ci i w spos\u00f3b sugestywny oraz dzia\u0142aj\u0105cy na wyobra\u017ani\u0119 czytelnika przedstawi\u0142 to, co prze\u017cyli olkuszanie w ci\u0105gu 1964 dni niemieckiej okupacji swojego miasta.<\/p>\n

Zam\u00f3w: <\/span>Mieszka\u0144cy ziemi olkuskiej<\/span><\/a> w hitlerowskich wi\u0119zieniach<\/span><\/a><\/strong><\/p>\n

i obozach koncentracyjnych<\/span><\/a><\/strong><\/p>\n

A byli oni codziennie nara\u017ceni m.in. na rozstrzelania, osadzenie w wi\u0119zieniach i obozach koncentracyjnych, nocne \u0142apanki, wyw\u00f3zki na roboty przymusowe do Niemiec, a tak\u017c na ucieczki z Rzeszy do Generalnego Gubernatorstwa celem ratowania \u017cycia.<\/span><\/strong><\/p>\n

\u201eTo co wyczyniali Niemcy na naszych terenach z \u017bydami i Polakami<\/em> \u2013 pisze Autor tych wspomnie\u0144, kt\u00f3ry by\u0142 \u015bwiadkiem likwidacji getta olkuskiego w\u00a0czerwcu 1942 roku \u2013\u00a0przekracza granice ludzkiego pojmowania<\/em>\u201d.<\/p>\n

Na pocz\u0105tku wojny m\u0142ody Leszek wyobra\u017ca\u0142 sobie, \u017ce Niemcy nie s\u0105 lud\u017ami, lecz potworami podobnymi do smoka wawelskiego, bo takich potworno\u015bci normalni ludzie nie mogliby dokona\u0107. Jakie\u017c by\u0142o jego zdziwienie, kiedy zobaczy\u0142 pierwszych Niemc\u00f3w \u2013 dw\u00f3ch \u017co\u0142nierzy Wehrmachtu, jad\u0105cych na koniach. Zapami\u0119tane wydarzenia opisa\u0142 tak, jak to widzia\u0142o i prze\u017cywa\u0142o dziecko, a nast\u0119pnie dorastaj\u0105cy m\u0142odzieniec. Wtedy te\u017c na widok niemieckich \u017co\u0142nierzy wyrwa\u0142 mu si\u0119 okrzyk:<\/p>\n

\u201eTo Niemcy te\u017c ludzie!\u201d<\/strong><\/p>\n

\"Egzekucja<\/a>
Egzekucja trzech \u017byd\u00f3w w Olkuszu<\/figcaption><\/figure>\n

By\u0142 naocznym\u00a0 \u015bwiadkiem <\/span><\/a><\/strong>wstrz\u0105saj\u0105cych wydarze\u0144 na terenie Olkusza, z kt\u00f3rych jedno, dotycz\u0105ce pokazowej egzekucji trzech olkuskich \u017byd\u00f3w, wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz,<\/span><\/a><\/strong> dokonanej przez niemieckich nazist\u00f3w w pierwszych dniach marca 1942 roku, tak opisa\u0142:<\/p>\n

Wybiegaj\u0105c z ulicy G\u00f3rniczej zauwa\u017cyli\u015bmy t\u0142umy ludzi, g\u0142\u00f3wnie \u017byd\u00f3w. Stan\u0119li\u015bmy nie wiedz\u0105c co robi\u0107 dalej. Kto\u015b zawo\u0142a\u0142, \u017ce najpewniej b\u0119dzie jak rozdzielimy si\u0119 i zmieszamy z t\u0142umem. Ja wraz z Tadkiem pobiegli\u015bmy w kierunku ulicy Augustia\u0144skiej. W ko\u0144cu zatrzymali\u015bmy si\u0119 i zapytali\u015bmy, co si\u0119 tu w\u0142a\u015bciwie dzieje. Na to kilka \u017byd\u00f3wek i \u017byd\u00f3w zacz\u0119\u0142o naraz opowiada\u0107, \u017ce za chwil\u0119 b\u0119dzie mia\u0142a miejsce egzekucja trzech \u017byd\u00f3w. (\u2026) Po odczytaniu wyroku oficer niemiecki rozkaza\u0142 \u017candarmom wykona\u0107 wyrok. Polecono skazanym wej\u015b\u0107 na podwy\u017cszenie. Nast\u0119pnie za\u0142o\u017cyli im p\u0119tle na szyj\u0119 i czekali na dalsze rozkazy. (\u2026) I w tym momencie pad\u0142a komenda wykonania wyroku. (\u2026) Lament zgromadzonych \u017byd\u00f3w, jaki powsta\u0142 w\u00f3wczas, przeszy\u0142 mnie do g\u0142\u0119bi serca. Krzyk by\u0142 tak wielki, \u017ce wstrzyma\u0142em na chwil\u0119 oddech. Potem bezwiednie poderwa\u0142em si\u0119 do ucieczki. Bieg\u0142em ulic\u0105 Augustia\u0144sk\u0105 obok stawu pana Tomsi, potem obok starego cmentarza do domu. Bieg\u0142em i nic nie s\u0142ysza\u0142em, tylko krzyki i lamenty tego t\u0142umu \u017byd\u00f3w.<\/em><\/p>\n

\"Kasztanowce<\/a>
Kasztanowce w Olkuszu na kt\u00f3rych powieszono trzech \u017byd\u00f3w<\/figcaption><\/figure>\n

Jeden z ostatnich rozdzia\u0142\u00f3w swoich wspomnie\u0144 Lech \u0141ukasz Klew\u017cyc zatytu\u0142owa\u0142 \u201eOstatni dzie\u0144 niemieckiej okupacji Olkusza\u201d. Czyta si\u0119 go w du\u017cym napi\u0119ciu prze\u017cywaj\u0105c wraz z Autorem dramatyczn\u0105 noc z 19 na 20 stycznia 1945 roku, kiedy \u017co\u0142nierze niemieccy bez podejmowania walki zdecydowali si\u0119 w ko\u0144cu opu\u015bci\u0107 miasto. Pomi\u0119dzy drug\u0105 i trzeci\u0105 w nocy odjecha\u0142y trzy czo\u0142gi niemieckie, kt\u00f3re pierwotnie zamierza\u0142y ostrzeliwa\u0107 most na rzece Babie i drog\u0119 od strony Krakowa, a potem Olkusz opu\u015bci\u0142 ostatni dwuosobowy patrol Wehrmachtu, jad\u0105cy na motocyklu z przyczep\u0105.<\/p>\n

Wczesnym rankiem, 20 stycznia 1945 roku, od strony Sieniczna pojawi\u0142 si\u0119 na obrze\u017cach Olkusza pieszy patrol, sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z dw\u00f3ch zwiadowc\u00f3w sowieckich, kt\u00f3rzy zapytali: \u201eKuda Berlin?\u201d Za nimi ko\u0142o budki dr\u00f3\u017cnika, na przeje\u017adzie kolejowym, nad kt\u00f3rym dzisiaj wznosi si\u0119 wiadukt, le\u017ca\u0142 poleg\u0142y \u017co\u0142nierz niemiecki.<\/p>\n

Adam Cyra<\/strong><\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, dnia 11 \u00a0stycznia\u00a0 2017 r.<\/em><\/p>\n

Zobacz: <\/a><\/em>Pami\u0119\u0107 o poleg\u0142ych \u017co\u0142nierzach sowieckich w Olkuszu<\/a><\/p>\n

Zobacz r\u00f3wnie\u017c:<\/p>\n

    \n
  1. Nieznane karty zgonu Aleksandra Aleksiejewa i Wies\u0142awa Jagodzi\u0144skiego z Olkusza<\/a><\/li>\n
  2. Nieznana karta zgonu Konrada Juszczyka z Olkusza<\/a><\/li>\n
  3. Niecodzienna podr\u00f3\u017c z Olkusza-Olewina do Muzeum Auschwitz-Birkenau<\/a><\/li>\n
  4. Fa\u0142szowanie prawdy o upami\u0119tnianiu tragedii \u017byd\u00f3w olkuskich<\/a><\/li>\n
  5. Egzekucja w Olkuszu w dniu 3 marca 1942 r.
    \n<\/a>    <\/a><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    26 maja 2017 roku, w wieku 87 lat zmar\u0142 Lech \u0141ukasz Klew\u017cyc. Urodzi\u0142 si\u0119 w 1930 r. w Olkuszu. Uko\u0144czy\u0142 studia ekonomiczne w Krakowie. Docent dr nauk ekonomicznych. W 1976 r. zorganizowa\u0142 w Krakowie oddzia\u0142 Instytutu Ekonomiki Przemys\u0142u Chemicznego. W 1989 r. powo\u0142a\u0142 Komitet Obywatelski na Czerwonym Pr\u0105dniku. Od 2000 r. by\u0142 przewodnicz\u0105cym tego komitetu …<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":21344,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[67],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Klew\u017cyc.jpg",250,188,false],"thumbnail":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Klew\u017cyc-150x150.jpg",96,96,true],"medium":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Klew\u017cyc.jpg",150,113,false],"medium_large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Klew\u017cyc.jpg",250,188,false],"large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Klew\u017cyc.jpg",250,188,false],"1536x1536":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Klew\u017cyc.jpg",250,188,false],"2048x2048":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/Klew\u017cyc.jpg",250,188,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"26 maja 2017 roku, w wieku 87 lat zmar\u0142 Lech \u0141ukasz Klew\u017cyc. Urodzi\u0142 si\u0119 w 1930 r. w Olkuszu. Uko\u0144czy\u0142 studia ekonomiczne w Krakowie. Docent dr nauk ekonomicznych. W 1976 r. zorganizowa\u0142 w Krakowie oddzia\u0142 Instytutu Ekonomiki Przemys\u0142u Chemicznego. W 1989 r. powo\u0142a\u0142 Komitet Obywatelski na Czerwonym Pr\u0105dniku. Od 2000 r. by\u0142 przewodnicz\u0105cym tego komitetu…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21343"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21343"}],"version-history":[{"count":34,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21343\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35311,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21343\/revisions\/35311"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21344"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21343"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21343"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21343"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}