{"id":18448,"date":"2016-04-21T14:23:59","date_gmt":"2016-04-21T14:23:59","guid":{"rendered":"http:\/\/wprawnymokiemhistoryka.pl\/?p=18448"},"modified":"2021-10-31T11:25:47","modified_gmt":"2021-10-31T11:25:47","slug":"18448","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/2016\/04\/21\/18448\/","title":{"rendered":"Ucieczka Rotmistrza Pileckiego"},"content":{"rendered":"
\n

Witold Pilecki (nr 4859)<\/span><\/a> zagro\u017cony dekonspiracj\u0105, a tak\u017ce pragn\u0105c jako naoczny \u015bwiadek przekaza\u0107 prawd\u0119 o KL Auschwitz, zbieg\u0142 z obozu w nocy z 26 na 27 kwietnia 1943 roku. Ucieka\u0142 wraz z Janem Redzejem (nr 5430) i Edwardem Ciesielskim (nr 12969).<\/span><\/p>\n

\"Witold<\/a><\/p>\n

Ucieczka z piekarni na Niwie<\/strong><\/p>\n

Realizacja niezwykle odwa\u017cnego przedsi\u0119wzi\u0119cia by\u0142a mo\u017cliwa dzi\u0119ki pomocy koleg\u00f3w z organizacji obozowej. W tym czasie Witold Pilecki pracowa\u0142 w paczkarni obozowej, Edward Ciesielski w szpitalu wi\u0119ziennym, a Jan Redzej w magazynie \u017cywno\u015bciowym przy kuchni obozowej. Wykorzystuj\u0105c swoje r\u00f3\u017cnorodne kontakty konspiracyjne, Pilecki umo\u017cliwi\u0142 dwom pozosta\u0142ym \u015bmia\u0142kom dostanie si\u0119 do komanda zatrudnionego na nocnej zmianie w piekarni w O\u015bwi\u0119cimiu na Niwie, poza terenem KL Auschwitz. Pierwszy otrzyma\u0142 w niej prac\u0119 Jan Redzej, kt\u00f3ry wcze\u015bniej poinformowa\u0142 Pileckiego i Ciesielskiego, \u017ce wi\u0119\u017aniowie z tego komanda s\u0105 zamykani na noc w piekarni wraz z dwoma nadzoruj\u0105cymi ich esesmanami. On r\u00f3wnie\u017c zauwa\u017cy\u0142, \u017ce s\u0105 tam du\u017ce \u017celazne drzwi, przez kt\u00f3re mo\u017cna wydosta\u0107 si\u0119 na wolno\u015b\u0107. W piekarni pracowa\u0142o kilku cywilnych piekarzy i kilku wi\u0119\u017ani\u00f3w.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Jan Redzej (w obozie Jan Retko), fotografia obozowa<\/figcaption><\/figure>\n

Wed\u0142ug dalszych informacji Redzeja do odkr\u0119cenia nakr\u0119tki z metalowego uchwytu, przy pomocy kt\u00f3rego by\u0142a przymocowana \u017celazna sztaba uniemo\u017cliwiaj\u0105ca otwarcie wspomnianych drzwi wej\u015bciowych do piekarni, konieczne by\u0142o dorobienie klucza. Odcisk nakr\u0119tki sporz\u0105dzi\u0142 w chlebie Jan Redzej i przekaza\u0142 go znajomemu \u015blusarzowi, kt\u00f3ry maj\u0105c jej wz\u00f3r i rozmiar wykona\u0142 wkr\u00f3tce potrzebny klucz. Zosta\u0142 on ukryty przez Redzeja w magazynie w\u0119glowym na terenie piekarni.<\/p>\n

W komandzie piekarzy mo\u017cna by\u0142o pracowa\u0107 tylko za zgod\u0105 obozowego gestapo. Taka zgoda by\u0142a ka\u017cdorazowo wymagana w wypadku wi\u0119\u017ani\u00f3w pracuj\u0105cych na zewn\u0105trz KL Auschwitz. Odpowiednie skierowanie podpisa\u0142 i wyda\u0142 w\u00f3wczas zgod\u0119 na prac\u0119 poza obozem Arbeitsdienstf\u00fchrer Franz H\u00f6ssler. Takie skierowania zdoby\u0142 Marian Toli\u0144ski (nr 49). Wprawdzie by\u0142y one wystawione na innych wi\u0119\u017ani\u00f3w i do innych oddzia\u0142\u00f3w pracy, lecz Ciesielski wywabi\u0142 niepotrzebne dane i sporz\u0105dzi\u0142 zgodne z potrzebami adnotacje dla siebie i Pileckiego.<\/p>\n

<\/p>\n

\"Edward<\/a>
Edward Ciesielski, fotografia obozowa<\/figcaption><\/figure>\n

Zamierzano ucieka\u0107 w ostatniej dekadzie kwietnia 1943 roku. Wiadomym by\u0142o bowiem, \u017ce w okresie przypadaj\u0105cych w\u00f3wczas \u015awi\u0105t Wielkanocnych znaczna cz\u0119\u015b\u0107 obozowej za\u0142ogi SS b\u0119dzie przebywa\u0107 na urlopach. Aby nie wzbudza\u0107 podejrze\u0144 i zapobiec represjom wobec koleg\u00f3w, Pilecki nie zdecydowa\u0142 si\u0119 na bezpo\u015brednie przeniesienie z paczkarni do piekarni. W zwi\u0105zku z tym dr Rudolf Diem (10022), wtajemniczony przez Mariana Toli\u0144skiego w plan ucieczki, przyj\u0105\u0142 Pileckiego do bloku szpitalnego nr 20 z podejrzeniem zachorowania na dur wysypkowy. Rzekomego chorego umieszczono w izbie, gdzie piel\u0119gniarzem by\u0142 Janusz M\u0142ynarski (nr 355).<\/span><\/a> R\u00f3wnocze\u015bnie Ciesielski poprosi\u0142 dr. W\u0142adys\u0142awa Fejkla (nr 5647), aby w drugi dzie\u0144 \u015bwi\u0105t nowo przyby\u0142y by\u0142 wypisany ju\u017c ze szpitala jako zdrowy. Ten pocz\u0105tkowo nie zgodzi\u0142 si\u0119 t\u0142umacz\u0105c, \u017ce chorych nie wolno zwalnia\u0107 w niedziele i \u015bwi\u0119ta, poniewa\u017c nie pracuje wtedy Arbeitseinsatz, czyli obozowe biuro przydzia\u0142u pracy. W\u00f3wczas Ciesielski poprosi\u0142 o interwencj\u0119 pp\u0142k. Juliusza Gilewicza (nr 31033),<\/span><\/a> kt\u00f3ry dopiero nam\u00f3wi\u0142 dr. Fejkla, aby odnotowa\u0142 w karcie chorobowej Pileckiego, \u017ce jest on zdolny do pracy. Nast\u0119pnie wykorzystano podrobione skierowania do komanda piekarzy z podpisem H\u00f6sslera, kt\u00f3ry wyjecha\u0142 w tym czasie na kilka dni urlopu. W \u015bwi\u0105teczny poniedzia\u0142ek, 26 kwietnia, Ciesielski i Pilecki zostali przeniesieni do bloku nr 15, gdzie mieszkali piekarze. Ostatecznie termin ucieczki ustalono na noc z 26 na 27 kwietnia 1943 roku. Wi\u0119\u017aniowie pracowali w obozowej piekarni na dwie zmiany. St\u0105d te\u017c nale\u017ca\u0142o nie tylko by\u0107 skierowanym do komanda piekarzy, ale trafi\u0107 tak\u017ce do grupy zatrudnionej na nocnej zmianie.<\/p>\n

Niespodziewanie wynik\u0142a nowa trudno\u015b\u0107, bowiem kapo piekarni nagle zdecydowa\u0142, \u017ce Pilecki b\u0119dzie pracowa\u0142 w nocy, a Ciesielski p\u00f3jdzie na dzienn\u0105 zmian\u0119 w dniu nast\u0119pnym. Pomog\u0142o dopiero wstawiennictwo Jana Redzeja:<\/p>\n

\n

Wreszcie wszyscy byli \u201ezrobieni\u201d mow\u0105 Redzeja, konfiturami, cukrem, jab\u0142kami \u2013 z paczek ode mnie, no i wiele dopom\u00f3g\u0142 weso\u0142y nastr\u00f3j drugiego dnia \u015bwi\u0105t. Godzina 18:30. Od bramy esesman wo\u0142a: \u201eB\u00e4ckerei\u2026\u201d. (\u2026) Jeste\u015bmy za bram\u0105. Ile\u017c razy j\u0105 przekracza\u0142em my\u015bl\u0105c: \u201eKiedy ju\u017c nie b\u0119d\u0119 potrzebowa\u0142 do niej powr\u00f3ci\u0107\u201d. Dzi\u015b wychodz\u0119 z my\u015bl\u0105, \u017ce powr\u00f3ci\u0107 w \u017cadnym wypadku nie mog\u0119.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

Pilecki i Ciesielski byli ubrani w cywiln\u0105 odzie\u017c, na kt\u00f3r\u0105 na\u0142o\u017cyli obozowe pasiaki, natomiast Redzej tylko w cywilne ubranie z czerwonymi pasami na marynarce i spodniach. Dw\u00f3ch wi\u0119\u017ani\u00f3w i dw\u00f3ch esesman\u00f3w posz\u0142o do ma\u0142ej piekarni, w kt\u00f3rej wypiekano chleb dla za\u0142ogi SS, natomiast sze\u015bciu wi\u0119\u017ani\u00f3w, w tym Pilecki z kolegami, uda\u0142o si\u0119 pod stra\u017c\u0105 dw\u00f3ch esesman\u00f3w do du\u017cej piekarni. By\u0142a ona po\u0142o\u017cona oko\u0142o dwa kilometry od obozu i z kolei wypieka\u0142a chleb dla wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz. Wkr\u00f3tce mia\u0142 si\u0119 rozpocz\u0105\u0107 najbardziej dramatyczny moment zwi\u0105zany z bezpo\u015bredni\u0105 realizacj\u0105 tak drobiazgowo zaplanowanej i przygotowanej ucieczki.<\/p>\n

Z piekarni wyprowadzono rann\u0105 zmian\u0119, a nowej kazano wej\u015b\u0107 do \u015brodka. Nast\u0119pnie zatrza\u015bni\u0119to ci\u0119\u017ckie drzwi i z zewn\u0105trz da\u0142 si\u0119 s\u0142ysze\u0107 jeszcze zgrzyt zak\u0142adanej na drzwi sztaby oraz szcz\u0119k klucza w k\u0142\u00f3dce. W budynku piekarni wi\u0119\u017aniowie zostali zamkni\u0119ci z dwoma pilnuj\u0105cymi ich esesmanami. Bezzw\u0142ocznie musieli przyst\u0105pi\u0107 do pracy, wyznaczonej im przez zatrudnionych w piekarni cywilnych robotnik\u00f3w. Byli to mieszka\u0144cy O\u015bwi\u0119cimia: J\u00f3zef Ryszko, J\u00f3zef Barczak i Micha\u0142 Jarecki.<\/p>\n

Ju\u017c po paru minutach Ciesielski i Pilecki mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 przekona\u0107 si\u0119, jak ci\u0119\u017cka i mordercza jest to praca. W ci\u0105gu kilku mijaj\u0105cych szybko godzin nocnych prze\u017cyli wiele emocji. Dopiero kiedy nast\u0105pi\u0142o kolejne rozpalenie piec\u00f3w i kr\u00f3tka chwila przerwy w pracy, przyst\u0105pili do realizacji planu ucieczki. Przebywali w\u00f3wczas w drewutni pod pozorem przygotowania opa\u0142u. Ciesielski i Pilecki byli zaj\u0119ci prac\u0105, a Redzej wyci\u0105gn\u0105\u0142 schowany tam uprzednio dorobiony klucz i przyst\u0105pi\u0142 do otwierania drzwi. Nast\u0119pne ogniwo planu \u2013 przeci\u0119cie dzwonka alarmowego \u2013 tak\u017ce pomy\u015blnie zosta\u0142o zrealizowane. Teraz liczy\u0142y si\u0119 ju\u017c sekundy.<\/p>\n

Dzi\u0119ki sprzyjaj\u0105cym okoliczno\u015bciom \u2013 jeden z nadzoruj\u0105cych esesman\u00f3w zaj\u0119ty by\u0142 pisaniem listu, a drugi jedzeniem \u2013 wszyscy trzej podeszli do \u017celaznych drzwi, napieraj\u0105c na nie z ca\u0142ych si\u0142. Przy kolejnym naci\u015bni\u0119ciu wreszcie ust\u0105pi\u0142y. Byli wolni. B\u0142yskawicznie zrealizowali ostatni szczeg\u00f3\u0142 planu, czyli zamkni\u0119cie drzwi i zabarykadowanie ich od wewn\u0105trz.<\/p>\n

Kazimierz Piechowski uciek\u0142 prawie rok wcze\u015bniej<\/strong><\/p>\n

\"Kazimierz<\/a>
Kazimierz Piechowski z \u017con\u0105 Ig\u0105 w Muzeum Auschwitz, pa\u017adziernik 2015 r.<\/figcaption><\/figure>\n

Kazimierz Piechowski, numer obozowy 913, dok\u0142adnie po dw\u00f3ch latach pobytu za drutami KL Auschwitz, 20 czerwca 1942 r. uciek\u0142 wraz z trzema innymi wi\u0119\u017aniami wykradzionym autem esesma\u0144skim, z wykradzion\u0105 broni\u0105 i w wykradzionych mundurach SS.<\/p>\n

Razem z nim uciek\u0142 Stanis\u0142aw Jaster (nr 6438),<\/span><\/a> licz\u0105cy w\u00f3wczas zaledwie dwadzie\u015bcia dwa lata, kt\u00f3ry by\u0142 kurierem rotmistrza Pileckiego i przekaza\u0142 jego ustny raport Komendzie G\u0142\u00f3wnej Armii Krajowej w Warszawie.<\/p>\n

Niestety Jaster najprawdopodobniej zosta\u0142 zlikwidowany przez kontrwywiad Armii Krajowej jesieni\u0105 1943 r. Pope\u0142niono w ten spos\u00f3b tragiczn\u0105 pomy\u0142k\u0119, skazuj\u0105c na \u015bmier\u0107, pod zarzutem wsp\u00f3\u0142pracy z gestapo, za wiedz\u0105 kt\u00f3rego rzekomo mia\u0142a by\u0107 ta ucieczka przygotowana, bohaterskiego wi\u0119\u017ania KL Auschwitz.<\/p>\n

Kazimierz Piechowski zmar\u0142 15 grudnia 2017 roku. Mia\u0142 98 lat.<\/p>\n

Pierwsze dni na wolno\u015bci<\/strong><\/p>\n

Te pierwsze chwile wolno\u015bci rotmistrza Pileckiego \u2013 kontynuuj\u0105cego ucieczk\u0119 na wsch\u00f3d poprzez So\u0142\u0119, a potem Wis\u0142\u0119 \u2013 tak zapami\u0119ta\u0142 uciekaj\u0105cy wraz z nim Edward Ciesielski:<\/p>\n

\n

Zapadli\u015bmy w czer\u0144 nocy. Pada\u0142 deszcz. (\u2026) Przez pewien czas szli\u015bmy brzegiem Wis\u0142y, kt\u00f3ry prowadzi\u0142 nas w kierunku wschodnim. Trwa\u0142o to oko\u0142o godziny. (\u2026) Szli\u015bmy dalej ju\u017c po to, aby znale\u017a\u0107 jak\u0105\u015b \u0142\u00f3d\u017a. Rzeczywi\u015bcie po kilkudziesi\u0119ciu minutach marszu ujrzeli\u015bmy j\u0105. Ko\u0142ysa\u0142a si\u0119 na wodzie.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

Dzi\u0119ki szcz\u0119\u015bliwemu zbiegowi okoliczno\u015bci przeprawili si\u0119 szybko na drugi brzeg Wis\u0142y. By\u0142o ju\u017c zupe\u0142nie jasno, kiedy znale\u017ali si\u0119 po drugiej stronie tej rzeki. W pobli\u017cu by\u0142 las, w kt\u00f3rym ukryci sp\u0119dzili ca\u0142y dzie\u0144. Wieczorem podj\u0119li dalsz\u0105 w\u0119dr\u00f3wk\u0119 na wsch\u00f3d. Szcz\u0119\u015bliwie przekroczyli granic\u0119 Rzeszy i przeszli na teren Generalnego Gubernatorstwa, w czym bardzo im pom\u00f3g\u0142 ksi\u0105dz proboszcz z Alwerni.<\/p>\n

\"Szlak<\/a>
Szlak ucieczki Witolda Pileckiego z KL Auschwitz<\/figcaption><\/figure>\n

Uciekinierzy po drodze spotkali wielu \u017cyczliwych ludzi, ale te\u017c czyha\u0142y na nich liczne niebezpiecze\u0144stwa. Najgro\u017aniejsze zdarzenie zbiegowie prze\u017cyli w Puszczy Niepo\u0142omickiej, gdzie niespodziewanie natkn\u0119li si\u0119 na uzbrojonych Niemc\u00f3w. By\u0142o to 1 maja 1943 r. Pilecki zosta\u0142 w\u00f3wczas postrzelony w rami\u0119, lecz podobnie jak i dwaj pozostali uciekinierzy zdo\u0142a\u0142 szcz\u0119\u015bliwie uj\u015b\u0107 pogoni.<\/p>\n

\"\"<\/a>30 kwietnia 2016 roku u\u0142ani przejechali szlakiem ucieczki rtm. Witolda Pileckiego<\/p>\n

\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Pobyt w Bochni<\/strong><\/p>\n

Zbiegowie zmierzali do Bochni, a obranie tego kierunku ucieczki wi\u0105za\u0142o si\u0119 z wcze\u015bniejszymi do niej przygotowaniami. Ot\u00f3\u017c pierwotnie Pilecki planowa\u0142 ucieczk\u0119 wraz z Edmundem Zabawskim (nr 19547) i Redzejem. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym Zabawski wys\u0142a\u0142 z obozu list do \u017cony i swojej rodziny w Bochni, w kt\u00f3rym napisa\u0142:<\/p>\n

\n

Ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce w nied\u0142ugim czasie przyjdzie do was El\u017cunia z dwoma kole\u017cankami, b\u0119dzie wam weso\u0142o.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

Imi\u0119 El\u017cunia oznacza\u0142o Zabawskiego, a kole\u017canki \u2013 to Pilecki i Redzej. Po kilkunastu dniach Zabawski otrzyma\u0142 odpowied\u017a, \u017ce nie mo\u017ce ucieka\u0107, poniewa\u017c na ca\u0142\u0105 rodzin\u0119 mog\u0105 spa\u015b\u0107 represje, natomiast dwaj uciekinierzy b\u0119d\u0105 mile widziani oraz znajd\u0105 pomoc i opiek\u0119 w Bochni. Odpowied\u017a ta spowodowa\u0142a, \u017ce Zabawski zrezygnowa\u0142 z zamiaru ucieczki, a Pilecki na jego miejsce nam\u00f3wi\u0142 do udzia\u0142u w niej Ciesielskiego.<\/p>\n

Wkr\u00f3tce trzej uciekinierzy dotarli do Bochni, gdzie spotkali si\u0119 z go\u015bcinnym przyj\u0119ciem w domu Obor\u00f3w, bowiem u \u017cony Zabawskiego i jej rodzic\u00f3w wyznaczyli sobie ju\u017c uprzednio miejsce spotkania. Zabawski by\u0142 zi\u0119ciem Obor\u00f3w. Pierwszy przyby\u0142 Redzej, a w dniu nast\u0119pnym, 2 maja 1943 roku, pozostali dwaj uciekinierzy, kt\u00f3rzy po wspomnianym zdarzeniu w Puszczy Niepo\u0142omickiej chwilowo utracili z nim kontakt.<\/p>\n

\n

Za ich ucieczk\u0119 w\u0142adze obozowe nie zastosowa\u0142y odwetu na wi\u0119\u017aniach. Jedynie przez Rapportf\u00fchrera zosta\u0142 spoliczkowany kryminalista niemiecki, kt\u00f3ry by\u0142 blokowym w bloku nr 15, gdzie mieszka\u0142o komando piekarzy. Ponadto w areszcie osadzono dw\u00f3ch esesman\u00f3w, kt\u00f3rzy nadzorowali wi\u0119\u017ani\u00f3w podczas pracy w piekarni, kiedy nast\u0105pi\u0142a ucieczka.<\/p>\n

O jej szcz\u0119\u015bliwym zako\u0144czeniu Pilecki wkr\u00f3tce poinformowa\u0142 Zabawskiego, pisz\u0105c list z Bochni, kt\u00f3rego nadawc\u0105 rzekomo mia\u0142a by\u0107 Helena Zabawska, \u017cona adresata. W jego zako\u0144czeniu napisa\u0142:<\/p>\n

\n

Hela si\u0119 bardzo ucieszy\u0142a trzema kole\u017cankami, kt\u00f3re przyjecha\u0142y j\u0105 odwiedzi\u0107. S\u0105 zdrowe i zadowolone. Podr\u00f3\u017c mia\u0142y dobr\u0105. Du\u017co powiedzia\u0142y nam o El\u017cuni.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

Ten list by\u0142 kilkakrotnie czytany przez obozowych konspirator\u00f3w: pp\u0142k. Juliusza Gilewicza, pp\u0142k. Teofila Dziam\u0119 (nr 13578),<\/span><\/a> mjr. Bo\u0144cz\u0119-Bohdanowskiego i kpt. Stanis\u0142awa Kazub\u0119, kt\u00f3rzy mieli nadziej\u0119, \u017ce uciekinierzy sprowadz\u0105 zbrojn\u0105 pomoc z zewn\u0105trz i nast\u0105pi rozbicie obozowej za\u0142ogi SS. Pilecki natychmiast po przybyciu do Bochni poprosi\u0142 o kontakt z dow\u00f3dztwem miejscowej plac\u00f3wki AK . W dniu 3 maja 1943 roku znajomy Obor\u00f3w, Leon Wandasiewicz, zaprowadzi\u0142 go do Nowego Wi\u015bnicza i umo\u017cliwi\u0142 mu spotkanie z zast\u0119pc\u0105 dow\u00f3dcy tej plac\u00f3wki. W czasie drogi Pilecki niespodziewanie dowiedzia\u0142 si\u0119 od niego, \u017ce zast\u0119pc\u0105 tym jest Tomasz Serafi\u0144ski i w\u00f3wczas uzmys\u0142owi\u0142 sobie, \u017ce jest to cz\u0142owiek, pod kt\u00f3rego nazwiskiem przebywa\u0142 w O\u015bwi\u0119cimiu (Pilecki by\u0142 zarejestrowany w KL Auschwitz pod nazwiskiem Tomasz Serafi\u0144ski).<\/p>\n

Spotkanie i pobyt na \u201eKoryzn\u00f3wce\u201d<\/strong><\/p>\n

\"Rtm.<\/a>
Rtm. Witold Pilecki (1901-1948)<\/figcaption><\/figure>\n

Spotkanie z prawdziwym Tomaszem Serafi\u0144skim, kt\u00f3ry pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 pseudonimem \u201eLisola\u201d, stanowi\u0142o dla Pileckiego wielkie prze\u017cycie. Serafi\u0144scy mieszkali w tzw. \u201eKoryzn\u00f3wce\u201d, b\u0119d\u0105cej kiedy\u015b letni\u0105 posiad\u0142o\u015bci\u0105 Leonarda Serafi\u0144skiego, szwagra znanego malarza Jana Matejki. W domu tym Pilecki znalaz\u0142 bezpieczne schronienie, ukrywaj\u0105c si\u0119 przez ponad trzy i p\u00f3\u0142 miesi\u0105ca. Z kwater\u0105 dla pozosta\u0142ych dw\u00f3ch uciekinier\u00f3w by\u0142y k\u0142opoty. W rezultacie Redzej zamieszka\u0142 u kolegi szkolnego Serafi\u0144skiego w pobliskiej miejscowo\u015bci, p\u00f3\u017aniej przez kilka dni przebywa\u0142 r\u00f3wnie\u017c w \u201eKoryzn\u00f3wce\u201d. Ciesielski z kolei d\u0142u\u017cszy czas ukrywa\u0142 si\u0119 u Obor\u00f3w, lecz potem przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 tak\u017ce do Wi\u015bnicza.<\/p>\n

Dow\u00f3dca plac\u00f3wki AK w Wi\u015bniczu Zygmunt Szydek ps. \u201eWiatr\u201d, kiedy Serafi\u0144ski \u2013 \u201eLisola\u201d zameldowa\u0142 mu o pobycie trzech zbieg\u00f3w z KL Auschwitz, nie uwierzy\u0142 w wiarygodno\u015b\u0107 tej niezwyk\u0142ej ucieczki, pos\u0105dzaj\u0105c jej uczestnik\u00f3w o wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z gestapo. Podobnie zachowa\u0142 si\u0119 jego zwierzchnik z Obwodu AK , u\u017cywaj\u0105cy pseudonimu \u201eTopola\u201d i Komenda Okr\u0119gu AK w Krakowie.<\/p>\n

Planowanie zbrojnej akcji na O\u015bwi\u0119cim<\/strong><\/p>\n

Nie pomog\u0142y wyja\u015bnienia, \u017ce uciekinierzy prosz\u0105 o pomoc, planuj\u0105c akcj\u0119 zbrojn\u0105 w celu uwolnienia wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz, a tak\u017ce opracowali szczeg\u00f3\u0142owe raporty o zbrodniach pope\u0142nionych w tym obozie. Na rozkaz dow\u00f3dcy Okr\u0119gu AK w Krakowie polecono \u201eLisoli\u201d zerwa\u0107 wszelkie kontakty konspiracyjne ze zbiegami, a ich samych skierowa\u0107 do Rady G\u0142\u00f3wnej Opieku\u0144czej lub Polskiego Czerwonego Krzy\u017ca.<\/p>\n

\"Stefan<\/a>
Stefan Bielecki, fotografia obozowa<\/figcaption><\/figure>\n

Pilecki przebywaj\u0105c w Nowym Wi\u015bniczu skontaktowa\u0142 si\u0119 z Komend\u0105 G\u0142\u00f3wn\u0105 AK w Warszawie, kt\u00f3ra oddelegowa\u0142a do tej miejscowo\u015bci swojego wys\u0142annika. By\u0142 nim uciekinier z KL Auschwitz, Stefan Bielecki (nr 12692), znany ju\u017c wcze\u015bniej Pileckiemu z pobytu w obozie o\u015bwi\u0119cimskim. Przywi\u00f3z\u0142 on z Warszawy w dniu 1 czerwca 1943 roku podrobione dokumenty i pieni\u0105dze. Namawia\u0142 Witolda Pileckiego, aby uda\u0142 si\u0119 wraz z nim do Warszawy. Ten jednak odm\u00f3wi\u0142, planuj\u0105c na tym terenie zorganizowanie akcji maj\u0105cej na celu uwolnienie wi\u0119\u017ani\u00f3w KL Auschwitz.<\/p>\n

\"Jan<\/a>
Jan Redzej (od lewej), Witold Pilecki i Edward Ciesielski, Nowy Wi\u015bnicz lato 1943 r.<\/figcaption><\/figure>\n

Pilecki zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do szefa dywersji i uzbrojenia Obwodu AK w Bochni, Andrzeja Mo\u017cd\u017cenia ps. \u201eSybirak\u201d, aby na miejscu utworzy\u0107 ochotniczy oddzia\u0142, kt\u00f3ry podj\u0105\u0142by si\u0119 niezwykle ryzykownej pr\u00f3by uderzenia na obozow\u0105 za\u0142og\u0119 SS i uwolni\u0142 wi\u0119\u017ani\u00f3w O\u015bwi\u0119cimia. Wobec negatywnego stanowiska w tej sprawie Komendy Okr\u0119gu AK w Krakowie propozycja ta jako ma\u0142o realna nie zosta\u0142a zaakceptowana.<\/p>\n

Andrzej Mo\u017cd\u017ce\u0144 po wojnie o\u015bwiadczy\u0142:<\/p>\n

\n

W lipcu 1943 r. w domu Tomasza Serafi\u0144skiego w Nowym Wi\u015bniczu mia\u0142em rozmow\u0119 bez \u015bwiadk\u00f3w z \u201eWitoldem\u201d zbieg\u0142ym z O\u015bwi\u0119cimia. Wymieniony \u201eWitold\u201d zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do mnie z pytaniem, czy mo\u017ce liczy\u0107 na pomoc w formie zorganizowania ochotniczego oddzia\u0142u w sile stu pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu ludzi, celem podj\u0119cia akcji odbicia wi\u0119\u017ani\u00f3w O\u015bwi\u0119cimia. Oddzia\u0142 ten mia\u0142 by\u0107 uzupe\u0142nieniem akcji zorganizowanej przez niego na terenie Kielecczyzny. Przyrzek\u0142em w\u00f3wczas przygotowa\u0107 taki od-dzia\u0142 i opracowa\u0142em plan marszu do O\u015bwi\u0119cimia. (\u2026) P\u00f3\u017an\u0105 jesieni\u0105 1943 r. zosta\u0142em powiadomiony, \u017ce plan nie dojdzie do skutku.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

O tych zamierzeniach Pilecki zbyt optymistycznie powiadomi\u0142 koleg\u00f3w z konspiracji obozowej, ukrywaj\u0105c w paczce, kt\u00f3r\u0105 Helena Zabawska wys\u0142a\u0142a z Bochni dla swego m\u0119\u017ca w obozie, pisemn\u0105 informacj\u0119:<\/p>\n

\n

Mo\u017cemy przyjecha\u0107 trzema samochodami i rozbi\u0107 ob\u00f3z \u2013 dajcie zna\u0107.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

Po otrzymaniu tej wiadomo\u015bci wtajemniczeni wi\u0119\u017aniowie spotkali si\u0119 z mjr. Bo\u0144cz\u0105-Bohdanowskim (nr 30959), podejmuj\u0105c decyzj\u0119, aby takiej akcji nie rozpoczyna\u0107. Nie by\u0142o bowiem mo\u017cliwo\u015bci, nawet gdyby ob\u00f3z opanowano, ukrycia kilkudziesi\u0119ciu tysi\u0119cy wi\u0119\u017ani\u00f3w i zapewnienia im bezpiecze\u0144stwa. Zabawski zosta\u0142 zobowi\u0105zany do wys\u0142ania Pileckiemu na adres swojej \u017cony odpowiedzi odmownej. Jeden list pisany po polsku wys\u0142a\u0142 potajemnie dzi\u0119ki Kazimierzowi Nadyba\u0142owi (nr 20024), kt\u00f3ry mia\u0142 kontakty z pewnym maszynist\u0105 kolejowym. Ponadto Zabawski napisa\u0142 oficjalny list do domu, w kt\u00f3rym informowa\u0142, \u017ceby:<\/p>\n

\n

kole\u017canki El\u017cuni nigdzie samochodami nie je\u017adzi\u0142y i zosta\u0142y do pracy w domu.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

Z Bochni nadesz\u0142a odpowied\u017a, ukryta przez Helen\u0119 Zabawsk\u0105 tym razem w ma\u0142ej paczuszce, \u017ce zapowiedziana akcja na razie nie nast\u0105pi, a uciekinierzy wyje\u017cd\u017caj\u0105 do Warszawy.<\/p>\n

Warto zaznaczy\u0107, \u017ce Pilecki i dwaj jego koledzy brali aktywny udzia\u0142 w pracy konspiracyjnej oraz akcjach dywersyjnych podejmowanych przez plac\u00f3wk\u0119 AK w Nowym Wi\u015bniczu, o czym tak napisa\u0142 Ciesielski:<\/p>\n

\n

Zorganizowali\u015bmy akcj\u0119 sabota\u017cow\u0105 na mleczarnie w Rzezawie i Kr\u00f3l\u00f3wce, nast\u0119pnie akcj\u0119 na magazyn z broni\u0105. (\u2026) Mimo tych zaj\u0119\u0107, wynikaj\u0105cych ze s\u0142u\u017cby w miejscowej organizacji AK, ca\u0142a nasza tr\u00f3jka pilnie pracowa\u0142a nad szczeg\u00f3\u0142owymi raportami o obozie o\u015bwi\u0119cimskim. Raporty te zosta\u0142y przes\u0142ane do Warszawy. Tu przet\u0142umaczono je na j\u0119zyk: niemiecki, angielski i francuski. Mia\u0142y by\u0107 potem przekazane za granic\u0119, aby powiadomi\u0107 i zaalarmowa\u0107 opini\u0119 publiczn\u0105 \u015bwiata o zbrodniach hitlerowskich dokonywanych w O\u015bwi\u0119cimiu.<\/em><\/p>\n<\/div>\n

Wyjazd do Warszawy<\/strong><\/p>\n

Negatywny stosunek Komendy Okr\u0119gowej AK w Krakowie do dzia\u0142a\u0144 maj\u0105cych na celu zorganizowanie oddzia\u0142u, kt\u00f3ry uderzy\u0142by na za\u0142og\u0119 SS w KL Auschwitz i przyni\u00f3s\u0142 wolno\u015b\u0107 wi\u0119\u017aniom spowodowa\u0142, \u017ce Pilecki, kt\u00f3ry w\u00f3wczas pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 pseudonimem \u201eRomek\u201d, zdecydowa\u0142 si\u0119 na wyjazd do Warszawy. Do okupowanej stolicy dotar\u0142 23 sierpnia 1943 roku.<\/p>\n

W Nowym Wi\u015bniczu pozostawi\u0142 raport, kt\u00f3ry napisa\u0142 na temat konspiracji wojskowej w KL Auschwitz zaraz po ucieczce z tego obozu, w czerwcu 1943 roku. Raport ten zosta\u0142 ukryty w ziemi i odkopano go dopiero po wojnie. Ponadto z okresu pobytu Pileckiego w Nowym Wi\u015bniczu zachowa\u0142 si\u0119 jego olejny portret, namalowany przez miejscowego malarza Jana Stasiniewicza. Pilecki obdarzony uzdolnieniami artystycznymi wykona\u0142 w tym czasie tak\u017ce rysunek w\u0119glem ko\u015bcio\u0142a w Starym Wi\u015bniczu i kolorowymi kredkami rysunek u\u0142ana na koniu. W domu Serafi\u0144skich na \u201eKoryzn\u00f3wce\u201d pozosta\u0142a po nim r\u00f3wnie\u017c zapalniczka, kt\u00f3r\u0105 jako jedyn\u0105 pami\u0105tk\u0119 zabra\u0142 ze sob\u0105, uciekaj\u0105c z obozu o\u015bwi\u0119cimskiego.<\/p>\n

Zobacz: <\/span>Szlak ucieczki<\/span><\/a> Rotmistrza Witolda Pileckiego z Auschwitz<\/span><\/a><\/strong><\/p>\n

Adam Cyra<\/strong><\/p>\n

O\u015bwi\u0119cim, dnia 21 kwietnia 2016 r.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Witold Pilecki (nr 4859) zagro\u017cony dekonspiracj\u0105, a tak\u017ce pragn\u0105c jako naoczny \u015bwiadek przekaza\u0107 prawd\u0119 o KL Auschwitz, zbieg\u0142 z obozu w nocy z 26 na 27 kwietnia 1943 roku. Ucieka\u0142 wraz z Janem Redzejem (nr 5430) i Edwardem Ciesielskim (nr 12969). Ucieczka z piekarni na Niwie Realizacja niezwykle odwa\u017cnego przedsi\u0119wzi\u0119cia by\u0142a mo\u017cliwa dzi\u0119ki pomocy koleg\u00f3w …<\/p>\n","protected":false},"author":1113,"featured_media":18460,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[653],"tags":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/Witold-Pilecki-300x136.jpg",300,136,false],"thumbnail":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/Witold-Pilecki-300x136-150x136.jpg",106,96,true],"medium":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/Witold-Pilecki-300x136.jpg",150,68,false],"medium_large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/Witold-Pilecki-300x136.jpg",300,136,false],"large":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/Witold-Pilecki-300x136.jpg",300,136,false],"1536x1536":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/Witold-Pilecki-300x136.jpg",300,136,false],"2048x2048":["https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/Witold-Pilecki-300x136.jpg",300,136,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"","author_link":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/author\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Witold Pilecki (nr 4859) zagro\u017cony dekonspiracj\u0105, a tak\u017ce pragn\u0105c jako naoczny \u015bwiadek przekaza\u0107 prawd\u0119 o KL Auschwitz, zbieg\u0142 z obozu w nocy z 26 na 27 kwietnia 1943 roku. Ucieka\u0142 wraz z Janem Redzejem (nr 5430) i Edwardem Ciesielskim (nr 12969). Ucieczka z piekarni na Niwie Realizacja niezwykle odwa\u017cnego przedsi\u0119wzi\u0119cia by\u0142a mo\u017cliwa dzi\u0119ki pomocy koleg\u00f3w…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18448"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1113"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18448"}],"version-history":[{"count":304,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18448\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35164,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18448\/revisions\/35164"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18460"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18448"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18448"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.wprawnymokiemhistoryka.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18448"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}